Tarım ve Orman Bakanlığı, “Türk Gıda Kodeksi Yeni Gıdalara İlişkin Uygulama Tebliği”ni Resmî Gazete’de yayımlayarak yürürlüğe aldı. Yeni düzenleme ile Türkiye’de piyasaya sunulacak yeni nesil gıdalar için başvuru, izin ve bilimsel değerlendirme süreçlerinde kapsamlı değişikliklere gidildi.Tebliğ, yeni gıdaların güvenilirliği, tüketici sağlığı ve bilimsel değerlendirme süreçlerini kapsayan ayrıntılı hükümler içeriyor.
“Yeni gıda” statüsü nasıl belirlenecek?
Yeni düzenlemeye göre bir ürünün “yeni gıda” sayılıp sayılmayacağına ilişkin karar süreci resmî danışma sistemiyle yürütülecek.
Gıda işletmecileri, ürünleri için Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü’ne danışma talebinde bulunabilecek. Başvurularda teknik dosya, bilimsel veri ve destekleyici belgeler sunulacak.Genel Müdürlük, başvuruları inceleyerek ürünün yeni gıda statüsünde olup olmadığına karar verecek.
Başvuru dosyalarında hangi bilgiler istenecek?
Tebliğe göre yeni gıda başvurularında:
- Üretim süreci
- İçerik bilgileri
- Toksikolojik veriler
- Beslenme değerlendirmeleri
- Kullanım seviyeleri
- İnsan sağlığı üzerindeki etkiler
- Alerjenite bilgileri
gibi çok sayıda bilimsel veri sunulmak zorunda olacak.Özellikle nanoteknoloji içeren ürünlerde ilave test ve karakterizasyon şartları aranacak.
Bakanlık ek bilgi talep edebilecek
Düzenlemeye göre başvurularda eksik bilgi bulunması halinde Genel Müdürlük ilave veri isteyebilecek.Başvurular önce ön kontrolden geçirilecek, ardından detaylı bilimsel değerlendirme aşamasına alınacak. Risk değerlendirme süreçlerinde bilimsel komisyonlar görev yapacak.
Geleneksel yabancı gıdalar için de yeni sistem kuruluyor
Tebliğ yalnızca yeni teknolojilerle üretilen ürünleri değil, diğer ülkelerden gelen geleneksel gıdaları da kapsıyor.
Bu ürünlerin Türkiye’de kullanımına izin verilmesi için:
- Güvenilir tüketim geçmişi
- Bilimsel değerlendirme
- Risk analizi
- Kullanım koşulları
incelenecek.
Ticari sırlar korunacak
Yeni düzenlemede başvuru sahiplerinin ticari sır niteliğindeki bilgilerinin korunmasına yönelik hükümler de yer aldı.Şirketler, rekabet açısından kritik gördükleri bazı bilgilerin gizli tutulmasını talep edebilecek. Ancak insan sağlığını ilgilendiren veriler gizlilik kapsamı dışında tutulacak.
Avrupa Birliği mevzuatına uyum vurgusu
Tebliğde, düzenlemenin Avrupa Birliği’nin yeni gıda mevzuatları dikkate alınarak hazırlandığı belirtildi.Bakanlık, bu adımla Türkiye’de yeni nesil gıda ürünleri için daha sıkı, bilimsel ve uluslararası standartlara uygun bir denetim sistemi oluşturmayı hedefliyor.
