Nörobilim ve Nöroteknoloji Mükemmeliyet Ortak Uygulama ve Araştırma Merkezi’nin (NÖROM) yürüttüğü yeni araştırma, migrenin yalnızca baş ağrısıyla sınırlı olmadığını, görsel uyaranların beyinde doğrudan ağrı mekanizmalarını tetiklediğini ortaya koydu.
Ankara Üniversitesi araştırmacılarının da katkı sunduğu ve The Journal of Headache and Pain dergisinde yayımlanan çalışmada, migrenli bireylerin tekrarlayan görsel uyaranlara alışamadığı ve bu uyaranları sürekli “önemli” olarak kodladığı belirlendi.
"Tekrarlayan uyarılar ağrıya dönüşüyor"
Araştırmada, 30’u migren hastası, 29’u sağlıklı olmak üzere toplam 59 kadın katılımcı incelendi. Katılımcıların atak döneminde olmamasına rağmen görsel uyaranlara farklı beyin tepkileri verdiği tespit edildi.
NÖROM Müdürü Prof. Dr. Hayrunnisa Bolay Belen, normal bireylerde tekrarlayan uyarılara verilen tepkinin zamanla azaldığını, migrenli bireylerde ise bu tepkinin giderek arttığını belirtti.
Belen, bu durumun beynin arka bölgesinden ziyade, üst düzey kontrol merkezi olan orbitofrontal bölgede gerçekleştiğine dikkat çekerek, “Bu sistemdeki aksaklık, görsel uyaranların doğrudan ağrıya dönüşmesine yol açıyor” ifadelerini kullandı.
"Görsel uyaranlar filtrelenemiyor"
Çalışmada, migrenli beyinde tekrarlayan uyaranları elemesi gereken sistemin düzgün çalışmadığı ve bu nedenle gereksiz uyaranların doğrudan ağrı mekanizmalarıyla ilişkilendirildiği ortaya kondu.
Araştırma kapsamında katılımcılara günlük hayatta karşılaşılan durumları simüle eden deneyler uygulanırken, özellikle alışveriş merkezleri, yoğun raf düzenleri ve araç kullanımı gibi ortamlarda görsel hassasiyetin arttığı gözlemlendi.
"Yaşam kalitesi için çevresel düzenleme önerisi"
Uzmanlar, migren hastalarının yaşam kalitesinin artırılması için özellikle kapalı alanlardaki ışık düzenlemelerinin gözden geçirilmesi gerektiğini vurguladı.
Belen, “Marketler ya da alışveriş merkezlerindeki ışıkların şiddeti azaltılabilir. Çizgili ve yoğun görsel uyaranlar rahatsızlığı artırabiliyor” değerlendirmesinde bulundu.
Araştırmacılar ayrıca migrenin yalnızca baş ağrısı değil, aynı zamanda duyusal işleme bozukluklarıyla ilişkili karmaşık bir nörolojik durum olduğuna dikkat çekti.
