Türkiye'de geri dönüşüm ve çevre koruma alanında önemli bir adım olarak değerlendirilen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) uygulaması için geri sayım başladı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen sistem, 1 Temmuz 2026 tarihinde ülke genelinde uygulanmaya başlanacak.Yeni sistemle birlikte ambalajlı içecek satışı yapan işletmeler, aynı zamanda depozito iade noktalarına dönüşecek. Böylece hem geri dönüşüm oranlarının artırılması hem de çevre kirliliğinin azaltılması hedefleniyor.
DOA uygulaması nedir?
Depozitosu Olan Ambalajlar sistemi, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının tüketim sonrası kontrollü şekilde geri toplanmasını amaçlayan yeni bir geri dönüşüm modeli olarak öne çıkıyor.
Sistem sayesinde ambalajların doğaya bırakılması yerine ekonomiye yeniden kazandırılması hedeflenirken, üretimden geri dönüşüme kadar tüm süreç dijital olarak takip edilecek.
Market, bakkal, restoran ve oteller için yeni zorunluluk
1 Temmuz itibarıyla "DOA" logolu içecek satışı yapan;
- Marketler,
- Bakkallar,
- Büfeler,
- Oteller,
- Restoranlar,
- Kafeler,
depozito iade noktası olarak faaliyet gösterecek. İşletmelerin sistemde yer alabilmesi için Depozito Bilgi Yönetim Sistemi'ne (DBYS) kayıt yaptırmaları gerekecek.
Depozito iadesi nasıl alınacak?
Tüketiciler, DOA logolu ambalajları belirlenen iade noktalarına veya Depozito İade Makinelerine teslim ederek depozito bedellerini geri alabilecek.İade bedelleri DOA mobil uygulaması üzerinden kullanıcı hesaplarına aktarılabilecek. Vatandaşlar bu tutarları;
- Banka hesabına transfer edebilecek,
- ATM üzerinden çekebilecek,
- Alışverişlerinde kullanabilecek.
Büyük mağazalarda depozito iade makinesi zorunlu olacak
Yeni uygulama kapsamında büyük mağazalar ve zincir marketlerde Depozito İade Makinesi (DİM) kurulumu zorunlu hale getirilecek. Diğer işletmelere ise gerekli ekipmanlar seçtikleri operatör tarafından ücretsiz sağlanacak.Otel, restoran ve kafeler ise işletme içerisinde tüketilen içecek ambalajlarını biriktirerek sisteme dahil olacak.
Ekonomiye yıllık 30 milyar lira katkı hedefleniyor
Türkiye Çevre Ajansı tarafından yapılan değerlendirmelere göre sistemin ülke genelinde yaygınlaşmasıyla ekonomiye yıllık yaklaşık 30 milyar liralık doğrudan katkı sağlanması bekleniyor.Ayrıca her yıl yaklaşık 25 milyar ambalajın geri dönüşüm zincirine dahil edilmesiyle çevre kirliliğinin azaltılması ve doğal kaynak kullanımının düşürülmesi hedefleniyor.
Türkiye geri dönüşümde yeni döneme giriyor
TÜÇA Başkanı Nurullah Öztürk, sistemin yalnızca geri dönüşüm değil, aynı zamanda yeni bir tüketim alışkanlığı oluşturacağını belirterek işletmelerin sisteme katılımının büyük önem taşıdığını ifade etti.Türkiye'nin uçtan uca dijital altyapıyla hayata geçireceği depozito yönetim sisteminin uluslararası ölçekte örnek modellerden biri olması hedefleniyor.
