Orta Doğu’da tırmanan İsrail-İran gerilimi, Türkiye’de kamuoyunun da en çok konuştuğu başlıklardan biri haline geldi. ASAL Araştırma tarafından gerçekleştirilen son kamuoyu yoklaması, vatandaşların Türkiye’nin bu kriz karşısında nasıl bir politika izlemesi gerektiğine dair eğilimlerini ortaya koydu.
26 ilde 1200 kişinin katılımıyla yapılan ankette, “Türkiye, İsrail-İran meselesinde ne yapmalı?” sorusu yöneltildi. Elde edilen veriler, toplumun büyük bölümünün askeri ya da taraflı bir yaklaşım yerine diplomasi ve denge politikasını tercih ettiğini gösterdi.
ÇOĞUNLUK ARABULUCULUK İSTİYOR
Araştırmaya göre katılımcıların yüzde 72,5’i, Türkiye’nin taraf olmak yerine dengeli bir politika izleyerek arabulucu rol üstlenmesi gerektiğini düşünüyor. Bu sonuç, kamuoyunun çatışmanın çözümünde diplomatik yolların önceliklendirilmesini istediğine işaret ediyor.
TARAF OLMA GÖRÜŞÜ DÜŞÜK SEVİYEDE
Anket sonuçlarında dikkat çeken bir diğer başlık ise doğrudan taraf olma görüşlerinin düşük seviyede kalması oldu. Katılımcıların yüzde 16,2’si Türkiye’nin İran’ı desteklemesi gerektiğini ifade ederken, İsrail’e destek verilmesini savunanların oranı yüzde 4’te kaldı. Yüzde 7,3’lük kesim ise herhangi bir görüş belirtmedi.
BÖLGESEL GERİLİM GENİŞLİYOR
28 Şubat'ta başlayan ve kısa sürede bölgesel bir krize dönüşen süreçte, İsrail ile İran arasında karşılıklı saldırılar yaşandı. Amerika Birleşik Devletleri’nin de sürece dahil olmasıyla birlikte gerilimin etkisi daha geniş bir coğrafyaya yayıldı.
Türkiye ise bu süreçte dengeli ve temkinli bir dış politika izlemeyi tercih etti. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Dışişleri Bakanı Hakan Fidan başta olmak üzere yetkililer, hem saldırıları eleştiren hem de diplomatik çözüm çağrısında bulunan açıklamalar yaptı.
ÖNCELİK DİPLOMASİ
Ankara’nın yaklaşımında öne çıkan temel unsur, çatışmanın daha da büyümesini engelleyecek diplomatik girişimler oldu. Türkiye, ateşkes ve müzakere çağrılarını sık sık dile getirirken, taraflar arasında diyalog kurulmasına yönelik temaslarını sürdürdü.
KAMUOYU İLE DEVLET POLİTİKASI ÖRTÜŞÜYOR
Araştırma sonuçları, Türkiye’nin mevcut dış politika çizgisi ile kamuoyunun beklentilerinin büyük ölçüde paralel olduğunu gösteriyor. Hem toplumun hem de siyasi iradenin “denge ve arabuluculuk” ekseninde buluşması, Türkiye’nin kriz sürecinde üstlenebileceği rol açısından dikkat çekici bir tablo ortaya koyuyor.
