Avrasya’nın ticaret ve ulaşım haritasında önemli bir gelişme yaşanıyor. Orta Koridor ile Zengezur Koridoru olarak bilinen “Trump Uluslararası Barış ve Refah Yolu” (TRIPP), Karadeniz üzerinden geçen hassas ve riskli güzergahlara alternatif oluşturacak stratejik bir ulaşım ağı olarak öne çıkıyor. Bu değerlendirme, Trend’in aktardığı bilgilere göre New Lines Institute tarafından yapıldı.
HEDEF TÜRKİYE VE AVRUPA PAZARI
Enstitüye göre, Ağustos 2025’te TRIPP için yapılan 99 yıllık kira anlaşması ve Azerbaycan’ın Türkistan ülkelerinin danışma toplantılarında tam katılımcı statüsü elde etmesi, Orta Koridor’a kurumsal ve diplomatik desteği artırdı.
Rapor, TRIPP ve Orta Koridor’un coğrafi kapsama alanının yalnızca Kafkaslar ve Türkistan coğrafyasını değil, Türkiye ve Avrupa pazarlarını da kapsadığını vurguluyor. Bu durum, altyapı ve düzenleyici sistemlerin uyumlaştırılması, sınır geçişlerinin kolaylaştırılması ve çok modlu lojistik planlamalarının önemini artırıyor. Özellikle Kazakistan için bu yatırımlar yalnızca ulusal fayda sağlamakla kalmıyor, aynı zamanda entegre bir Avrasya ticaret ağının temel taşlarından biri haline geliyor.
TRIPP TEK BAŞINA BİR KAFKASYA PROJESİ DEĞİL
TRIPP, esasen Ermenistan’ın güneyinden geçen yeni bir doğu-batı kara bağlantısı olarak tanımlanıyor. Bu güzergah, Azerbaycan ana karası ile Nahçıvan, Türkiye ve Avrupa pazarlarını birbirine bağlıyor. Ancak raporda, TRIPP’in tek başına bir Kafkasya projesi olarak değil, Orta Koridor’un batı kolu olarak ele alındığında stratejik değerinin ortaya çıktığı vurgulanıyor. Bu bağlantı, Hazar Denizi’nin doğu kıyısındaki Kazakistan merkezlerini (Atyrau ve Aktau gibi) Anadolu ve Akdeniz havzasına bağlıyor.
KAZAKİSTAN'DA TAŞIMACILIK HACMİ ARTTI
New Lines Institute’in açıklamasına göre, Kazakistan son 15 yılda demiryolu, liman, karayolu ve dijital lojistik altyapısına yaklaşık 35 milyar dolar yatırım yaptı. Bu büyük ölçekli yatırımlar, Kazakistan’ı Orta Koridor’un yapısal omurgası haline getirirken, taşımacılık hacimlerinin son yıllarda yıllık yüzde 60 artış göstermesine olanak sağladı.
DEKLARASYON İMZALANMIŞTI
Ağustos 2025’te ABD Başkanı Donald Trump’ın Washington’daki üçlü zirvesi sonrasında, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Bakü ile Erivan arasında barış ve ulaşım bağlantıları kurulmasını öngören ortak bir deklarasyon imzalamıştı. Bu proje, TRIPP adıyla duyuruldu ve bölgedeki barış ile ticaret işbirliğine yeni bir kapı araladı.
Orta Koridor ise Çin’den başlayarak Kazakistan, Özbekistan ve Türkmenistan üzerinden Hazar Denizi’ni geçiyor, ardından Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye üzerinden Avrupa’ya ulaşıyor. Bu kara odaklı güzergah, uzun deniz yollarını bypass ederek Asya’nın doğusundan Avrupa’ya daha hızlı ve güvenli bir alternatif sunuyor.
TRIPP ve Orta Koridor’un entegrasyonu, hem bölgesel hem de küresel ticarette stratejik önemi artırıyor ve Avrasya’nın ekonomik haritasında yeni bir dönemin habercisi olarak değerlendiriliyor.
