Kuzey Kutbu ve Arktik bölgesi son yıllarda küresel güvenlik dengeleri açısından kritik bir alan haline gelirken, NATO resmi sitesinde yayımladığı güncel değerlendirmede bölgenin kolektif savunma açısından stratejik öneminin arttığını vurguladı.
İttifakın açıklamasında, sekiz Arktik ülkesinden yedisinin NATO müttefiki olduğu hatırlatılarak, bölgedeki güvenlik ve istikrarın korunmasının NATO’nun doğrudan çıkar alanı içinde yer aldığı ifade edildi. NATO, kuruluşundan bu yana Arktik’te varlık gösterirken, Finlandiya ve İsveç’in üyelikleriyle birlikte ittifakın bölgedeki operasyonel kapasitesinin önemli ölçüde arttığına dikkat çekildi.
Arktik’te Yeni Askeri Dönem: Arctic Sentry Faaliyeti
NATO’nun resmi açıklamasına göre Şubat 2026’da başlatılan “Arctic Sentry” faaliyeti, ittifakın Arktik ve Kuzey Kutbu’ndaki caydırıcılık ve savunma kapasitesini artırmayı amaçlıyor.
Faaliyet kapsamında NATO planlamacılarına, müttefik ülkelerin bölgedeki ulusal faaliyetlerine ilişkin daha kapsamlı görünürlük sağlanması ve bu faaliyetlerin ortak operasyonel çerçevede koordine edilmesi hedefleniyor.
Açıklamada, faaliyetin ABD’de bulunan Müşterek Kuvvetler Komutanlığı Norfolk tarafından yönetildiği, stratejik yönlendirmenin ise NATO Müttefik Operasyonlar Komutanlığı tarafından sağlandığı bilgisi paylaşıldı.
Rusya ve Çin Faktörü Arktik’te Rekabeti Artırıyor
NATO değerlendirmesinde, Rusya’nın Arktik’te yeni askeri üsler açtığı, yeni silah sistemleri test ettiği ve bölgedeki askeri varlığını artırdığı belirtildi.
Çin’in ise enerji kaynakları, kritik mineraller ve yeni deniz ticaret yollarına erişim hedefi doğrultusunda Arktik’e ilgisinin arttığı ifade edildi. NATO, Rusya ile Çin arasındaki iş birliğinin bölgesel güvenlik dengeleri açısından stratejik sonuçlar doğurabileceğine işaret etti.
İklim Değişikliği Yeni Güvenlik Dinamikleri Oluşturuyor
Açıklamada iklim değişikliğinin Arktik bölgesinde buzulların erimesine yol açarak yeni deniz yollarının açılmasına neden olduğu, bunun da hem ticari hem askeri rekabeti artırdığı vurgulandı.
NATO bu süreçte deniz iletişim hatlarının açık tutulması ve müttefik ülkelerin güvenliğinin sağlanmasının öncelikli hedefler arasında yer aldığını bildirdi.
Yeni Askeri Yapılar ve Tatbikatlar Devreye Alındı
NATO Arktik stratejisi kapsamında Norveç’te yeni hava operasyon merkezi açıldığını, Finlandiya’da ileri kara kuvvetleri konuşlandırma çalışmalarının sürdüğünü duyurdu.
Ayrıca ittifakın bölgede istihbarat, gözetleme ve keşif sistemleri, uzay tabanlı izleme teknolojileri, buz kırıcı gemiler ve insansız sistemlere yönelik yatırımları artırdığı belirtildi.
NATO Arktik’te Soğuk Tepki gibi geniş katılımlı askeri tatbikatlarla zorlu iklim koşullarında operasyon kabiliyetini test etmeye devam ediyor. İttifak ayrıca 2008’den bu yana İzlanda hava sahasını dönüşümlü hava polisliği göreviyle koruyor.
