Özel Haber: Tevhide İrem Zorlu
ABD–Çin hattında derinleşen enerji ve para savaşının küresel sistemi kırılma noktasına taşırken, İran ve İsrail arasında olan karışıklık piyasayı sıkıştırmaya devam ediyor. Hürmüz riskinin petrolü 150 dolara, uzun soluklu bir sistem krizinin ise altını 10 bin dolara taşıyabileceğini söyleyen Selçuk Geçer, Türkiye’nin enerji bağımlılığı nedeniyle daha kırılgan olduğuna dikkat çekti.
“BU ABD–ÇİN ENERJİ VE PARA SAVAŞI”
Gerilimin görünürdeki başlığının Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasındaki nükleer tansiyon olduğunu ve asıl mücadelenin küresel enerji ve para sistemi üzerinden yürüdüğünü ifade eden Selçuk Geçer, “Denklemde en kritik aktör Çin. ABD, Çin’in yükselişinden rahatsız ve ana damarlarını kesmeye çalışıyor. Bu damarlar enerji ve Yuan. Bu ABD–Çin enerji ve para savaşı. ABD’nin enerji kanallarını kontrol altında tutarak Çin’in üretim gücünü sınırlamaktır” dedi.
Geçer’e göre ABD, İran gibi ülkelerin Yuan ile petrol ticareti yapmasını engelleyerek doların rezerv para statüsünü korumaya çalışıyor.
NÜKLEER SENARYO MASADA MI?
Nükleer tehdit algısının bile piyasalar için yeterince sarsıcı olduğunu, böyle bir durumda riskten kaçışın hızlanacağını ve altının yeni zirveler test edebileceğini ifade eden Geçer şunları ifade etti:
Gerçek bir nükleer kullanım ihtimalinde ilk aşamada nakde yöneliş olabilir. Ama sistemik güven kırılması derinleşirse altın yeniden ön plana çıkar. Çünkü mesele sadece savaş değil, finansal düzenin geleceği olur.
PETROL 150 DOLARI GÖREBİLİR
Dünya petrol ticaretinin yaklaşık beşte birinin Hürmüz Boğazı’ndan geçtiğini vurgulayan Geçer, burada yaşanabilecek bir kapanmanın küresel şok etkisi yaratacağını söyleyerek şunları kaydetti:
Boğaz kapanırsa mesele birkaç tankerin beklemesi değildir. Petrol 120–150 dolar bandına hızla tırmanır. Lojistik aksar, üretim maliyetleri artar, küresel enflasyon patlar. Bu yeni bir stagflasyon dalgasını tetikleyebilir.
ALTIN SİGORTADIR
Belirsizlik dönemlerinde yatırımcı refleksinin değişmediğini, altının güvenli liman olduğunu söyleyen Geçer, “Altın sıradan bir emtia değil. Karşı taraf riski taşımayan, devlet borcuna bağlı olmayan nadir varlıklardan biridir. Kısa süreli krizlerde sert yükselişler ve düzeltmeler görülebilir ancak uzun süreli bir yıpratma savaşı sistemsel sonuçlar doğurabilir. Eğer enerji akışı kalıcı biçimde bozulursa ve doların küresel hakimiyeti açıkça sorgulanırsa, bu sadece bir fiyat atağı olmaz. Finansal mimaride rejim değişimi olur. O zaman 10 bin dolar bile komik kalabilir” ifadelerini kullandı.
TÜRKİYE İÇİN KRİTİK RİSK
Türkiye açısından tablonun daha hassas olduğunu, enerji ithalatına bağımlılığın ciddi bir kırılganlık oluşturduğunu söyleyen Selçuk Geçer,”Petrol fiyatındaki her artış cari açığa yansır. Artan enerji faturası döviz talebini artırır. Kur yükselir, enflasyon beslenir. Bu zincir zaten kırılgan olan fiyat istikrarını daha da zorlar” ifadelerini kullandı.
Bölgesel savaş algısının turizm gelirlerini de baskılayabileceğini belirten Geçer, döviz giriş kanallarının daralmasının ek risk oluşturduğunu kaydetti.
“ALTIN PANİKLE DEĞİL PLANLA ALINIR”
Altın yatırımı konusunda da uyarılarda bulunan Geçer şunları ifade etti:
Eğer gerilim kısa süreli ve kontrollü kalırsa, altındaki yükseliş daha çok korkunun fiyatlanması olur. İlk şokta sert bir sıçrama görürüz; piyasalar sakinleşince fiyat dengelenir ama yükseliş trendi değişmez. Altın heyecan aracı değil, sigortadır. Panikle alınmaz, planla alınır. Tek seferde ve duygusal kararlarla işlem yapılmamalı. Kademeli alım stratejisinin daha sağlıklı olacaktır. Jeopolitik manşetlerin en yüksek sesle atıldığı günler genellikle en pahalı alım günleri olur.
Son olarak Geçer, “Mesele korkuyla hareket etmek değil, büyük resmi okumaktır. Altın yükseldiği için alınmaz; güven zedelendiği için tutulur” ifadelerini kullandı.
