Marmara Denizi için kritik uyarı geldi. Deniz bilimci Mustafa Sarı, kıyı belediyelerine açık çağrı yaparak deniz ekosisteminin en hayati iki unsuru olan deniz çayırları ve pinalar için sahada inceleme ve hızlı koruma önlemi istedi. Uzman uyarısına göre Marmara, iklim baskısı ve insan kaynaklı müdahaleler nedeniyle yeniden yüksek risk dönemine giriyor.
“DENİZİN AKCİĞERLERİ YOK OLURSA MÜSİLAJ GERİ DÖNER”
Bilimsel değerlendirmeye göre deniz çayırları, su altı ekosisteminin oksijen ve yaşam üretim merkezleri arasında yer alıyor. Metrekare bazında yüksek oksijen üretimi sağlayan bu alanlar aynı zamanda karbon tutuyor, suyu berraklaştırıyor ve yüzlerce canlı türüne yuva oluşturuyor.
Uzmanlara göre bu doğal filtre sistemi zayıfladığında, müsilaj benzeri kütlesel deniz sorunlarının görülme ihtimali belirgin biçimde artıyor.
PİNALAR İÇİN SON GÜVENLİ BÖLGELERDEN BİRİ
Açıklamada pina midyeleri için Marmara’nın stratejik önem taşıdığı vurgulandı. Akdeniz havzasında büyük kayıplar yaşanmasına yol açan salgın sonrası birçok bölgede pina popülasyonu çökerken, Marmara’daki alanların kritik sığınak niteliği taşıdığı belirtildi.
Pinaların saatte litrelerce deniz suyunu filtreleyerek doğal arıtım yaptığı ve ekolojik dengeye doğrudan katkı sunduğu ifade ediliyor.
RİSK LİSTESİ: KIYI DOLGUSU, ÇAPA, KİRLİLİK, YANLIŞ TEMİZLİK
Uzman uyarısında Marmara’daki ekosistemi zayıflatan başlıca baskılar net biçimde sıralandı:
- Kıyı dolguları ve yoğun yapılaşma
- Dip sökümüne dayalı hatalı temizlik uygulamaları
- Tekne çapalarının tabanı tahrip etmesi
- Kentsel ve endüstriyel kirlilik
- Artan deniz suyu sıcaklığı
Bu faktörlerin birleşmesi, deniz tabanındaki yaşam alanlarını daraltıyor.
BELEDİYELERE DOĞRUDAN SAHA DAVETİ
Prof. Dr. Mustafa Sarı, kıyı kentlerini yöneten belediye başkanlarını doğrudan keşif dalışına davet ederek karar vericilerin ekosistemi yerinde görmesi gerektiğini vurguladı. Mesaj net: Marmara’da yüzey temizliği değil, habitat koruması belirleyici olacak.
Uzmanlara göre Marmara için önümüzdeki dönem, “izleme değil müdahale” dönemi olmak zorunda. Aksi halde çevresel risk yeniden büyüyebilir.
