Doğu Türkistan’ın Kaşgar bölgesine bağlı Aktu ilçesindeki Barın kasabasında 5 Nisan 1990’da yaşanan olayların üzerinden 36 yıl geçti. Her yıl olduğu gibi bu yıl da dünyanın farklı bölgelerinde yaşayan Uygur Türkleri, hayatını kaybedenleri anarak yaşananları gündeme taşıyor.
UYGUR TÜRKLERİ ÇİN YÖNETİMİNE KARŞI SESİNİ YÜKSELTTİ
Barın’da yaşananlar, Çin yönetiminin bölgedeki politikalarına karşı yerel halkın tepkisiyle başladı. Uygur Türkleri, özellikle zorunlu doğum kontrol uygulamaları ve bölgeye yönelik demografik değişim politikalarına karşı seslerini yükseltti. 5 Nisan 1990’da yüzlerce kişi, taleplerini dile getirmek için yerel yönetim binası önünde toplandı.
GÜVENLİK GÜÇLERİNDEN SERT MÜDAHALE
Ancak kısa sürede gerilim tırmandı. Tanıklıklar ve uluslararası raporlara yansıyan bilgilere göre, olaylara güvenlik güçlerinin sert müdahalesi damga vurdu. Bölgeye askeri birliklerin sevk edildiği, ağır silahların kullanıldığı ve çok sayıda sivilin hayatını kaybettiği ifade ediliyor. Yaşananlar, birkaç gün içinde geniş çaplı bir çatışma ortamına dönüştü ve 10 Nisan’a kadar süren operasyonlarla kontrol altına alındı.
SİVİLLER HEDEF ALINDI
Olayların bilançosuna ilişkin kesin veriler bulunmamakla birlikte, farklı kaynaklarda can kaybının yüksek olduğuna dikkat çekiliyor. Görgü tanıklarının aktardıkları, sivillerin de hedef alındığı yönünde ciddi iddialar içeriyor. Bu durum, Barın olaylarını uluslararası kamuoyunda tartışmalı ve hassas bir başlık haline getirdi.
BENZER BASKILAR HALA DEVAM EDİYOR
Barın’da yaşananlar, Doğu Türkistan’daki insan hakları tartışmalarının önemli dönüm noktalarından biri olarak görülüyor. Bölgedeki Uygur Türkleri, yıllar içinde çeşitli dönemlerde benzer baskılarla karşılaştıklarını ifade ederken, uluslararası insan hakları kuruluşları da Çin’in politikalarını yakından izlemeyi sürdürüyor.
ACILAR DÜN GİBİ CANLI
Aradan geçen 36 yıla rağmen Barın Katliamı, Uygur toplumunun kolektif hafızasında canlılığını koruyor. Her yıl 5 Nisan’da düzenlenen anma etkinlikleri, hem hayatını kaybedenleri hatırlamak hem de yaşananların unutulmamasını sağlamak amacı taşıyor.
KATLİAMIN 36. YIL DÖNÜMÜ
Barın Katliamı sadece geçmişte yaşanmış bir hadise olarak değil, aynı zamanda bölgedeki güncel gelişmeleri anlamak açısından da önem taşıyor. Olayların yıldönümünde yapılan açıklamalar ve anmalar, Doğu Türkistan meselesinin uluslararası gündemde yer bulmasına katkı sağlamayı hedefliyor.
Bugün, 36 yıl önce yaşananların etkisi hala sürerken, Uygur Türkleri yaşadıkları acıyı unutmadan, bu tür olayların bir daha tekrarlanmaması için uluslararası kamuoyuna çağrı yapmayı sürdürüyor.
