Özel Haber / Tevhide İrem Zorlu
Konut piyasasında kira artışlarıyla birlikte aidat fiyatları da vatandaşlara yük olmaya başladı. Özellikle büyükşehirlerdeki güvenlikli ve sosyal donatılı sitelerde aidat tutarları, barınma maliyetinin önemli bir kısmını oluşturmaya başladı. Ankara Tüm Emlakçılar Esnaf Odası Başkan Yardımcısı Cem Koçyiğit uyarılarda bulundu.
Bir güvenliğin siteye maliyeti 50 bin TL
Aidatlardaki en büyük kalem olan personel giderlerine dikkat çeken Koçyiğit,maliyet tablosunu şu sözlerle özetledi:
Bir tane güvenliğin bir siteye maliyeti yaklaşık 50.000 lira. Dışarıdan o hizmeti aldığın zaman; 30.000 lira asgari ücretle yaklaşık maaş veriyor, 10.000 lira SGK, kâr da koyuyor firma, 50.000’den veriyor o hizmeti. Dört tane güvenlik almak 200.000 lira. 100 daireli bir site desek, sırf 2.000 lirası güvenlik gideri. Hal böyle olunca aidat artışı kaçınılmaz oluyor.
Lüks talepler ve enerji giderleri faturayı kabartıyor
Artışın sadece ekonomik değil, tercih bazlı olduğuna da değinen Koçyiğit, “İnsanlar her üst düzey sitede gördüğünü kendi sitesinde de yapmak istiyor. 'Bir güvenlik kapısı yetmiyor, iki tane olsun' diyor; lüks talepleri arttıkça aidatlar da artıyor. En büyük sebeplerden biri de merkezi sistem ısınma. Isınma aidatın içinde olduğu için insanlara yüksek geliyor. Halbuki herkes kendi yakıtını ödediği zaman aidatlar biraz daha düşük gözükebiliyor” diyerek taleplerin maliyete yansımasına değindi.
Kiracılar için "5 yıl geriye dönük iade" müjdesi
Çoğu kiracının haklarını bilmediğine değinen Koçyiğit şunları söyledi:
Bazı yönetimler maalesef kiracının ödememesi gereken aidatları da kiracıdan alıyor. Asansör harcaması, badana boya, yapılan tadilat ve tamirat; bunlar mülk sahibine aittir. Kiracılar kiracılık dönemi sona erdiğinde, ödememesi gereken ama ödediği bu kısımların geri alımını isteyebilir. Mahkemeye müracaat eder, bilirkişi hesabı yapar ve fazla ödediği kısmın iadesini sağlar; 5 yıl geriye dönük hakları var.
Çözüm: Güneş enerjisi ve yağmur suyu hasadı
Aidatların düşürülmesi için "kendi kendine yeten bina" modeline geçilmesi gerektiğini vurgulayan Cem Koçyiğit, “Maliyetlerde ciddi bir azalma için daha dengeli kullanım şart. Yağmur sularını depolarında biriktirip bahçe sulamasını ondan yapanlar var. Ayrıca açık otoparkların üstüne güneş panelleri koyup ortak alanların aydınlatmasında ve asansörün elektrik tüketiminde kullanmak büyük avantaj sağlıyor. Devlet bu konuda mahsuplaşma yapıyor, böylece fatura yükü azalıyor” diyerek somut çözüm önerilerini sundu.
