Suriye’de uzun süredir devam eden çok aktörlü güvenlik yapısında yeni bir aşamaya geçildi. Resmi kaynaklardan yapılan açıklamalara göre Şam yönetimi ile Suriye Demokratik Güçleri arasında ateşkes ve askeri-idari entegrasyonu kapsayan kapsamlı bir anlaşma imzalandı. Sürecin, sahadaki temas hatlarını ve yerel yönetim yapısını doğrudan etkilemesi bekleniyor.
ATEŞKES VE KADEMELİ ENTEGRASYON MODELİ
Duyurulan mutabakat metnine göre taraflar arasında çatışmasızlık süreci devreye alınacak ve askeri unsurlar belirlenen temas hatlarından geri çekilecek. Entegrasyon süreci ise aşamalı biçimde yürütülecek.
Anlaşma çerçevesi üç ana başlıkta toplanıyor:
- Ateşkesin uygulanması
- Askeri yapıların kademeli birleşmesi
- İdari kurumların merkezi sisteme bağlanması
Süreçte güvenlik koordinasyonunun merkezi otorite çatısı altında yeniden düzenleneceği belirtiliyor.
DEVLET GÜÇLERİ HASEKE VE KAMIŞLI’YA GİRECEK
Planlamaya göre Suriye İçişleri Bakanlığı bünyesindeki güvenlik birimleri, Haseke ve Kamışlı şehir merkezlerinde konuşlanacak. Bu adımın, kent merkezlerinde doğrudan devlet güvenlik varlığı oluşturmayı hedeflediği değerlendiriliyor.
Saha kontrolü ve kamu düzeni görevlerinin entegrasyon takvimiyle paralel yürütüleceği ifade ediliyor.
SDG KAYNAKLI YENİ ASKERİ TÜMEN KURULACAK
Mutabakata göre SDG bünyesinden üç tugayın bir araya getirilmesiyle yeni bir askeri tümen oluşturulacak. Ayrıca Ayn el-Arab (Kobani) hattındaki unsurlar için Halep vilayetine bağlı ayrı bir tugay yapılanması planlanıyor.
Bu modelin, yerel askeri kapasiteyi tamamen dağıtmak yerine merkezi komuta zincirine bağlamayı amaçladığı yorumları yapılıyor.
SİVİL YAPI VE GERİ DÖNÜŞ GARANTİSİ
Metinde yalnızca askeri başlıklar değil, sivil yönetim ve nüfus hareketleri de yer alıyor. Buna göre:
- Mevcut sivil personelin kadroları korunacak
- Özerk yönetim kurumları merkezi devlet yapısına entegre edilecek
- Yerinden edilen nüfusun geri dönüşü güvence altına alınacak
- Kürt toplumuna yönelik medeni ve eğitim haklarına ilişkin düzenleme yapılacak
YENİ DÖNEMİN SAHAYA ETKİSİ İZLENECEK
Uzmanlara göre anlaşma, yalnızca bir güvenlik protokolü değil; Suriye’nin kuzeydoğusundaki idari ve askeri yapıyı yeniden şekillendirebilecek bir çerçeve sunuyor. Uygulamanın başarısı ise sahadaki koordinasyon, uluslararası aktörlerin tutumu ve yerel kabul düzeyine bağlı olacak.
