İran’da 28 Aralık’tan bu yana süren protesto dalgası ülkeyi derin bir siyasi ve insani krizle karşı karşıya bıraktı. Ekonomik daralma, yüksek enflasyon ve artan hayat pahalılığına tepki olarak başlayan gösteriler güvenlik güçlerinin sert müdahalesiyle kısa sürede hükümet karşıtı kitlesel eylemlere dönüştü. ABD merkezli sivil toplum kuruluşu İran İnsan Hakları Aktivistleri sahadan derlenen verilerle hazırladığı kapsamlı raporu kamuoyuyla paylaştı.
HRA’nın raporuna göre protestolar sırasında hayatını kaybedenlerin sayısı 3 bin 90’a ulaştı. Ölenlerin büyük bölümünü göstericilerin oluşturduğu belirtilirken can kayıplarının profili dikkat çekti. Raporda 2 bin 885 protestocunun güvenlik güçleriyle yaşanan çatışmalar sırasında yaşamını yitirdiği, ölenler arasında 19 çocuğun bulunduğu ifade edildi. Ayrıca 21 tarafsız sivilin yanı sıra 165 güvenlik görevlisi ve hükümet yanlısı sivilin de olaylar sırasında hayatını kaybettiği kaydedildi.
ÖLÜ SAYISI ARTABİLİR
Örgüt rakamların kesin olmadığını vurgulayarak doğrulama süreci devam eden 3 bin 882 ayrı ölüm bildirimini daha inceleme altına aldığını açıkladı.
Protestoların bastırılmasına yönelik operasyonlar ülke genelinde geniş çaplı gözaltı ve tutuklamaları da beraberinde getirdi. HRA verilerine göre bugüne kadar 22 bin 123 kişi gözaltına alındı ya da tutuklandı. Cezaevlerinde ciddi bir doluluk sorunu yaşandığına dikkat çeken örgüt tutukluların bir kısmının avukatlara ve ailelerine erişimde zorluk yaşadığını belirtti. Çatışmalar sırasında 2 bin 55 kişinin ağır şekilde yaralandığı yaralıların önemli bir bölümünün ise tıbbi yardıma erişemediği ifade edildi.
