Yıllardır tayin hakkı için bekleyen binlerce sürekli işçi için önemli bir gelişme yaşandı. Anayasa Mahkemesi (AYM), kamu kurumlarında taşeron işçi statüsünden kadroya geçen çalışanların başka kurumlara tayin olmalarını engelleyen yasal düzenlemeyi iptal etti. Bu karar, aile bütünlüğünün korunması ve makul gerekçelerle yapılan yer değiştirme taleplerinin önündeki en büyük hukuki engeli kaldırması bakımından büyük önem taşıyor.
KISITLAYICI HÜKÜM, İŞÇİ-KURUM ARASINDA HUKUKİ İHTİFALA YOL AÇIYOR
Kamudaki iş barışını etkileyen sorun, taşeron işçilerin kadroya alınmasını düzenleyen 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin (KHK) geçici 23. maddesinde yer alan kısıtlayıcı hükümden kaynaklanıyordu. Bu maddeye göre, kadroya geçen işçiler yalnızca önceden çalıştıkları birim ve teşkilatlarda görev yapabiliyor, başka bir idareye geçiş yapmaları yasaklanıyordu. Sağlık sorunları, eş durumu veya benzeri haklı mazeretler göz önüne alınmaksızın yapılan tayin talepleri reddediliyor, bu durum işçiler ve kurumlar arasında sayısız hukuki ihtilafa yol açıyordu.
ANAYASA MAHKEMESİ'NE İPTAL BAŞVURUSU YAPILDI
Yargıtay Dokuzuncu Hukuk Dairesi, mağduriyetlerin büyümesi üzerine söz konusu maddenin Anayasa’ya aykırı olduğu değerlendirmesiyle Anayasa Mahkemesi’ne iptal başvurusunda bulundu. Başvuruda, bu mutlak tayin yasağının ölçülülük ve eşitlik ilkeleriyle bağdaşmadığı, işçilerin temel haklarını ihlal ettiği vurgulandı. Böylece milyonlarca işçi ve ailesi için yeni bir umut doğdu.
AYM'DEN ÖNEMLİ KARAR!
Anayasa Mahkemesi, dosyayı detaylı şekilde inceleyerek önemli bir karara imza attı. Mahkeme, işverenin yönetim hakkı ile işçinin korunma hakkı arasında hassas bir denge bulunduğunu belirtti. Kamudaki işleyişin aksamasını önlemek için böyle bir kuralın getirildiği kabul edilse de, her tayin talebinin işleyişi bozacağı varsayımının haksız olduğu ifade edildi. Makul gerekçelerle yapılan yer değiştirme taleplerinin titizlikle ele alınması gerektiği ve idarenin olası ret kararlarının hukuki denetime açık olması gerektiği kaydedildi. Bu nedenle, mutlak yasaklayıcı kural anayasal hak ihlali olarak görülerek iptal edildi.
İPTAL HÜKMÜNÜN RESMİ GAZETE'DE YAYINLANMASINDAN 9 AY SONRA YÜRÜRLÜĞE GİRECEK
Ancak iptal kararı hemen yürürlüğe girmeyecek. Anayasa Mahkemesi, kararın ardından doğacak hukuki boşluk ve kamu hizmetlerinde aksamalara karşı tedbir almak amacıyla iptal hükmünün Resmi Gazete’de yayımlanmasından itibaren dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi. Bu süre içinde TBMM’nin, yeni ve adil bir tayin yönetmeliği ya da yasal düzenleme hazırlaması bekleniyor.
Sonuç olarak, taşeron statüsünden kadroya geçen sürekli işçilerin başka kurumlara tayin olmalarını kesin olarak engelleyen kural ortadan kalktı. Artık sağlık durumu, aile birliği ve benzeri haklı mazeretlerle yapılan tayin talepleri kurumlar tarafından somut gerekçelerle değerlendirilecek. Kurumların keyfi ret kararları yargı denetimine açık olacak. 9 aylık geçiş süreci sona erdikten sonra ise bu haklar fiilen hayata geçirilecek.
