ABD Yüksek Mahkemesi, eski Başkan Donald Trump’ın gümrük vergileri politikasına yönelik kritik bir karar aldı. Mahkeme, Trump’ın tarifeleri yürürlüğe koymak için dayandırdığı Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) kapsamında bu yetkinin kendisine verilmediğine hükmetti. Bu kapsamlı karar, Trump döneminde IEEPA’ya dayanılarak uygulanan ticaret vergilerinin büyük bir bölümünü hukuken geçersiz kıldı.
KARARDA NE DENİLDİ?
Yüksek Mahkeme, başkanın IEEPA’yı gümrük vergileri gibi geniş ekonomik tedbirleri tek taraflı uygulamak için kullanamayacağına karar verdi. Mahkeme çoğunluğu, Kongre’nin bu tür vergileri belirleme ve uygulama yetkisinin Anayasa’da açıkça yer aldığını vurguladı.
Bu örnek niteliğindeki kararda hem liberal hem de muhafazakar yargıçlar yer aldı. Liberal yargıçlar, yürütme yetkilerinin sınırlandırılmasını desteklerken; bazı muhafazakar yargıçlar, kapsamın yanlış yasa ile belirlenmiş olmasından dolayı kararı destekledi.
TİCARET POLİTİKALARINDA BÜYÜK ETKİ
Bu karar, Trump yönetiminin gümrük vergileri politikasına doğrudan darbe vurdu. Trump döneminde belirlenen tarifeler, uluslararası ticarette tüm büyük ortaklara yönelikti ve özellikle ekonomik güvenlik gerekçesiyle savunuluyordu.
Tarifelerin geçersiz sayılması, ABD’nin yaklaşık 160 milyar dolar civarında federal gelir elde ettiği tarifelerin büyük kısmını ortadan kaldırabilir. Ayrıca bu karar, bazı ülkelerin ihracatçıları için pazar erişimini artırabilir ve şirketlerin geçmişte ödediği vergiler için geri ödeme taleplerini gündeme getirebilir.
TRUMP’IN TEPKİSİ VE SONRASI
Trump, kararı sert ifadelerle eleştirdi ve “utanç verici” olarak nitelendirdi. Başkan, tarifelerin Amerikan ekonomik güvenliği için gerekli olduğunu savunmaya devam etti.Ancak hukuki duruş, başkanlık yetkilerinin sınırlı olduğu yönünde netlik kazandı. Bu gelişme, ABD’nin hem iç ticaret politikası hem de küresel ticaret ilişkilerinde yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülüyor.
