ABD ile İran arasında süren nükleer müzakerelerde üçüncü tur görüşmeler İsviçre’nin Cenevre kentinde sona erdi. Görüşmelere arabuluculuk yapan Ummanlı yetkililer, müzakerelerde “önemli ilerleme” sağlandığını belirtirken, teknik düzeydeki bir sonraki toplantının Avusturya’nın başkenti Viyana’da gerçekleştirileceğini duyurdu.Diplomatik kaynaklara göre taraflar, ülkelerine dönerek istişarelerde bulunacak ve ardından yeni tur için yeniden masaya oturacak.
MASADAKİ EN ZOR BAŞLIK: URANYUM VE YAPTIRIMLAR
Müzakerelerin merkezinde iki kritik konu bulunuyor:
· İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetleri
· ABD’nin uyguladığı ekonomik yaptırımlar
Washington yönetimi, İran’ın yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunu sınırlandırmasını ve bazı faaliyetleri tamamen durdurmasını talep ediyor. Tahran ise yaptırımların kaldırılmasını müzakerelerin ön koşulu olarak görüyor.
İran tarafı ayrıca, zenginleştirilmiş nükleer malzemelerin yurt dışına transfer edilmesine yönelik talepleri tamamen reddettiğini açıkladı. Bu başlık, sürecin en hassas konularından biri olarak öne çıkıyor.
DİPLOMASİ VE ASKERİ GERİLİM AYNI ANDA
Müzakereler sürerken bölgede askeri hareketlilik ve karşılıklı sert açıklamalar da dikkat çekiyor. ABD’nin bölgedeki askeri varlığını artırması ve İran’ın buna karşılık sert uyarılarda bulunması, diplomasi sürecinin kırılgan bir zeminde ilerlediğine işaret ediyor.Uzmanlar, tarafların masadan kalkmamasını “önemli bir kazanım” olarak değerlendirirken, kalıcı bir anlaşmaya ulaşmanın kısa vadede zor olduğunu belirtiyor.
VİYANA NEDEN KRİTİK?
Viyana, geçmişte İran nükleer anlaşmasının (JCPOA) müzakere edildiği merkezlerden biri olmuştu. Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın (UAEA) da burada bulunması, teknik görüşmeler açısından Viyana’yı stratejik bir adres haline getiriyor.
Yeni turda teknik ayrıntıların netleştirilmesi ve olası bir çerçeve üzerinde ilerleme sağlanması bekleniyor.
SÜRECİN KÜRESEL ETKİSİ
ABD-İran nükleer müzakereleri yalnızca iki ülkeyi değil; Orta Doğu güvenliğini, küresel enerji piyasalarını ve uluslararası diplomasi dengelerini doğrudan etkiliyor. Özellikle enerji fiyatları ve bölgesel güvenlik riskleri açısından Viyana görüşmeleri yakından izlenecek.Tarafların Viyana’daki temasları, sürecin geleceği açısından belirleyici olabilir. Gözler şimdi yeni tur görüşmelerde.
