1996 yılında kurulan Refah Partisi–Doğru Yol Partisi koalisyonu, 1997 yılına siyasi tartışmaların yoğunlaştığı bir atmosferde girdi. Özellikle laiklik ekseninde yaşanan polemikler, hükümet ile askeri bürokrasi arasındaki ilişkilerin gündeme taşınmasına neden oldu.
31 Ocak 1997’de Ankara’nın Sincan ilçesinde düzenlenen “Kudüs Gecesi” etkinliği kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Programda yapılan konuşmalar ve yabancı diplomatik temsilcilerin katılımı, siyasi tartışmaları büyüttü. Etkinliğin ardından yargı organları tarafından soruşturmalar başlatıldı.
4 Şubat 1997’de 15 tank ve 20 zırhlı araç Sincan’dan geçerek Yenikent’teki tatbikat alanına yöneldi. Olay, ülke genelinde geniş biçimde tartışıldı ve siyasi atmosfer daha da gerildi.
Şubat ayı boyunca Cumhurbaşkanı, hükümet ve askeri kanat arasında karşılıklı açıklamalar yapıldı. Gündemin merkezinde laiklik, eğitim sistemi ve kamu kurumlarındaki uygulamalar vardı.
28 ŞUBAT 1997: 8 SAAT 45 DAKİKA SÜREN MGK TOPLANTISI
28 Şubat 1997 tarihinde Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel başkanlığında Milli Güvenlik Kurulu toplantısı gerçekleştirildi. Saat 15.10’da başlayan toplantı 23.55’e kadar sürdü.
Toplantı sonunda yayımlanan bildiride laik, demokratik ve sosyal hukuk devleti vurgusu yapıldı. Karar metninin ekinde ise bir dizi düzenleme yer aldı.
Bu düzenlemeler arasında 8 yıllık kesintisiz zorunlu eğitime geçilmesi, tarikatlara bağlı yurt ve okulların Milli Eğitim Bakanlığı denetimine alınması, kamu kurumlarında kıyafet kurallarının uygulanması ve Türk Silahlı Kuvvetleri’nden ilişiği kesilen personelin kamu kurumlarında istihdam edilmemesi gibi maddeler bulunuyordu.
Kararlar Milli Güvenlik Kurulu tarafından tavsiye niteliğinde alındı ve uygulanması hükümete bırakıldı.
MART–HAZİRAN 1997: SİYASİ SÜREÇ HIZLANIYOR
5 Mart 1997’de Başbakan Necmettin Erbakan, MGK kararlarını imzaladı. Kararların uygulanması için hükümet bünyesinde çalışmalar başlatıldı.
25 Nisan 1997’de Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, Refah Partisi’nin kapatılması talebiyle dava açtı.
18 Haziran 1997’de Başbakan Erbakan istifasını Cumhurbaşkanı’na sundu. 19 Haziran’da hükümeti kurma görevi Mesut Yılmaz’a verildi. 30 Haziran 1997’de 55. Hükümet kuruldu.
Bu gelişmelerle birlikte Refah–DYP koalisyonu sona ermiş oldu.
AĞUSTOS 1997: 8 YILLIK KESİNTİSİZ EĞİTİM YASASI
16 Ağustos 1997’de 8 yıllık kesintisiz eğitim yasası Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde kabul edildi. Yasa 15 Eylül 1997’de yürürlüğe girdi.
Düzenleme ile birlikte imam-hatip liselerinin orta kısımları kapatıldı ve zorunlu eğitim süresi sekiz yıla çıkarıldı.
OCAK 1998: REFAH PARTİSİ KAPATILIYOR
16 Ocak 1998’de Anayasa Mahkemesi, Refah Partisi’ni laiklik karşıtı faaliyetlerin odağı olduğu gerekçesiyle kapattı. Parti yöneticilerine beş yıl süreyle siyaset yasağı getirildi.
Bu karar, 28 Şubat sürecinin en önemli siyasi sonuçlarından biri olarak kayda geçti.
EKONOMİK GÖSTERGELERDEKİ DEĞİŞİM
1997 yılında ekonomi yüzde 7,5 oranında büyüdü. 1998’de büyüme oranı yüzde 3,1’e geriledi. 1999’da ekonomi yüzde 3,4 daraldı. 2001 yılında ise küçülme yüzde 6 olarak kaydedildi.
Enflasyon 1997’de yüzde 99 seviyesine ulaştı. İşsizlik oranı 1996’da yüzde 8,2 iken 2002’de yüzde 10,1’e yükseldi.
1997–2000 döneminde finans sektörüne yaklaşık 34 milyar dolar tutarında fazladan faiz ödemesi yapıldığı kaydedildi. Aynı dönemde döviz kurunda önemli artışlar yaşandı.
2001 yılında yaşanan ekonomik krizle birlikte bankacılık sektöründe ciddi yapısal değişiklikler gerçekleşti.
EĞİTİM VE KAMU YÖNETİMİNDE UYGULAMALAR
1997–2003 döneminde 33 binin üzerinde öğretmen hakkında disiplin soruşturması açıldığı raporlandı.
Başörtüsü uygulamaları nedeniyle üniversitelerde eğitim gören bazı öğrenciler kayıtlarını dondurdu veya eğitim hayatlarını yarıda bıraktı. Kamu kurumlarında görev değişiklikleri ve disiplin işlemleri gerçekleştirildi.
