Bitki ithalatında denetimler sıkılaşıyor

Yeni yönetmelikle birlikte bitki, bitkisel ürün ve diğer maddelerin Türkiye’ye girişinde üç aşamalı resmi kontrol uygulanacak.

Bu kontroller;

• Belge kontrolü
• Beyan kontrolü
• Bitki sağlığı kontrolü

şeklinde gerçekleştirilecek. Zararlı organizma taşıdığı tespit edilen ürünlerin ülkeye girişine izin verilmeyecek.

Dijital takip sistemi devreye alındı

Yeni sistem kapsamında tüm ithalat ve ihracat işlemleri Bitki Karantinası Kayıt ve Takip Sistemi (BKKTS) üzerinden yürütülecek.Başvuru, kontrol ve bildirim süreçleri dijital ortamda takip edilecek. Böylece ürün hareketleri daha hızlı ve şeffaf şekilde izlenebilecek.

Zararlı organizma tespit edilirse ürün geri gönderilecek

Yönetmeliğe göre karantinaya tabi zararlı organizma, GDO bulaşıklığı veya sahte sertifika tespit edilmesi halinde ürünlerin girişine izin verilmeyecek.Bu ürünler en geç 10 gün içinde ihracatçı ülkeye geri gönderilecek. Bazı durumlarda imha süreci de uygulanabilecek.

Ahşap ambalajlara da yeni kontrol

Uluslararası ticarette kullanılan palet, sandık ve ahşap ambalaj malzemeleri de yeni kurallara dahil edildi.Uluslararası standartlara uygun olmayan ahşap ambalajların Türkiye’ye girişine izin verilmeyecek.

Posta ve kargoyla gelen ürünler de kapsama alındı

Yurt dışından posta veya kargo ile gelen bitki ve bitkisel ürünler de artık bitki sağlığı kontrollerinden geçirilecek.Yetkililer, özellikle zararlı organizmaların ülkeye girişinin önlenmesi amacıyla denetimlerin artırılacağını belirtti. Yeni yönetmelikle birlikte Türkiye’nin tarımsal üretimini korumaya yönelik karantina önlemlerinin daha etkin hale getirilmesi hedefleniyor.

Tarımsal üretimde başta meyve, sebze ve çeşitli tarla ürünlerinde zarar oluşturabilen kahverengi kokarca için mücadelede zamanlamanın belirleyici olduğu ifade edildi.

Nisan ve mayıs ayları kritik önem taşıyor

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, kahverengi kokarcanın zararlı bahçelere ve tarım alanlarına yayılmadan önce kontrol altına alınmasının büyük önem taşıdığı belirtildi. Özellikle nisan ve mayıs aylarında yapılacak erken mücadele çalışmalarının, zararlının çoğalmasını önlemede etkili olacağı kaydedildi.Uzmanlar, bu dönemde yapılacak saha kontrollerinin üreticiler açısından kritik rol oynadığına dikkat çekiyor.

Mücadelede doğru saatler öne çıkıyor

Bilgilendirmede, ilaçlama ve mücadele faaliyetlerinin günün belirli saatlerinde yapılmasının başarı oranını artırdığı aktarıldı. Zararlının daha aktif olduğu sabah erken saatler ile akşam ve gece saatlerinin mücadele için en uygun zaman dilimleri arasında yer aldığı ifade edildi.Yetkililer, bilinçsiz ilaçlama yerine teknik tavsiyelere uygun uygulamaların tercih edilmesi gerektiğini belirtiyor.

Kışlak alanlar özel önem taşıyor

Bakanlık paylaşımında, kahverengi kokarcanın ev, depo, ahır ve benzeri kapalı alanlarda toplu şekilde barınabildiğine dikkat çekildi. Bu nedenle kışlak alanlarda yapılacak toplu mücadele çalışmalarının zararlı popülasyonunu azaltmada etkili olduğu vurgulandı.Özellikle kırsal bölgelerde yaşayan vatandaşların kapalı alanlarda düzenli kontroller yapmasının önem taşıdığı bildirildi.

Kurumlar arası koordinasyon çağrısı

Tarım ve Orman Bakanlığı, kahverengi kokarca ile mücadelede yalnızca bireysel önlemlerin yeterli olmayabileceğini, yerel yönetimler, tarım müdürlükleri ve üreticilerin koordineli hareket etmesinin başarı çin kritik olduğunu açıkladı.Uzmanlara göre doğru zamanlama, doğru alan seçimi ve koordineli mücadele sayesinde kahverengi kokarcanın tarımsal üretime verdiği zarar önemli ölçüde azaltılabiliyor.

🚨 Kahverengi kokarca kışlaklardan çıkıyor!@TCTarim @ibrahimyumakli pic.twitter.com/Br1eHQuaCv

— Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü (@GidaveKontrolGM) May 5, 2026

Özellikle çocukların yoğun olarak tükettiği ürünlerde ortaya çıkan bu durum, gıda otoritelerini harekete geçirdi. Tüketicilere, ellerindeki ürünlerin parti numaralarını kontrol etmeleri ve şüpheli ürünleri kesinlikle tüketmemeleri konusunda kritik uyarılar yapıldı.

Salmonella belirtileri nelerdir ve kimler risk altında?

Bakterinin tespit edilmesinin ardından uzmanlar, gıda zehirlenmesine karşı vatandaşları bilgilendirdi. Salmonella bakterisi vücuda girdiğinde genellikle şu semptomlarla kendini gösteriyor:

Tüketimden kısa süre sonra başlayan sindirim sistemi bozuklukları, vücudun enfeksiyona karşı verdiği bağışıklık tepkisi ve karın ağrısı ve ishal ile seyreden klinik tablo.

Özellikle bağışıklık sistemi zayıf olan bireyler, yaşlılar ve küçük çocuklar için bu durumun hayati risk taşıyabileceği vurgulanıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı, kırsal kalkınma yatırımlarını desteklemek amacıyla yeni dönem başvurularının başladığını duyurdu. Resmi açıklamaya göre, yatırımcılara geniş kapsamlı hibe desteği sağlanacak.Program kapsamında, farklı alanlarda yapılacak projelere önemli oranlarda finansman desteği sunulması hedefleniyor.

Kırsal kalkınma hibe desteği ne kadar 2026?

Yeni dönemde, 100 bin TL ile 30 milyon TL arasındaki projelere %50 ile %70 arasında hibe desteği verilecek. Destek tutarları proje büyüklüğüne ve türüne göre değişiklik gösterecek.

Kırsal kalkınma destekleri kimlere veriliyor?

Destek programı özellikle:

• Kadın girişimciler
• Genç yatırımcılar
• Aile işletmeleri
  başta olmak üzere kırsalda üretim yapmak isteyen tüm yatırımcılara açık olacak.

Hangi projeler destekleniyor?

Program kapsamında şu alanlardaki yatırımlar desteklenecek:

• Akıllı tarım uygulamaları
• Modern seralar
• Hayvansal ve bitkisel üretim
• Tarımsal üretim tesisleri (ahır, ağıl vb.)
• Yenilenebilir enerji yatırımları (güneş, rüzgar, biyogaz)
• Modern sulama sistemleri
• Ürün işleme projeleri

Başvuru tarihleri ne zaman?

Başvurular 29 Nisan 2026 itibarıyla başladı. Son başvuru tarihi ise 12 Haziran 2026 olarak açıklandı.

Başvuru nasıl yapılır?

Adaylar başvurularını kirsalkalkinma.tarimorman.gov.tr adresi üzerinden gerçekleştirebiliyor. Detaylı bilgiye ayrıca il ve ilçe Tarım ve Orman Müdürlüklerinden ulaşılabiliyor.Tarım ve Orman Bakanlığı, programla birlikte kırsalda üretimi artırmayı, istihdamı güçlendirmeyi ve sürdürülebilir kalkınmayı desteklemeyi hedefliyor.

Aynı senaryo, aynı risk

Bölge sakinleri ve tüketiciler, aynı şehirde bu tür olayların tekrarlanmasının ciddi bir güvenlik açığı olduğunu belirterek endişelerini dile getiriyor. Uzmanlar, "yine aynı şehir, yine aynı skandal" olarak nitelendirilen bu durumun, sadece bir suç değil, aynı zamanda halk sağlığına yönelik büyük bir tehdit olduğunun altını çiziyor. Denetimlerin sıkılaştırılmasına rağmen, fırsatçıların yasal boşlukları kullanarak "merdiven altı" üretim yapmaya devam etmesi dikkat çekiyor.

Tüketiciler nelere dikkat etmeli?

Yaşanan bu gelişme sonrası uzmanlar, özellikle dışarıdan alınan et ve et ürünlerinde tüketicilerin şu noktalara dikkat etmesini öneriyor:

Piyasa değerinin çok altında satılan et ve et ürünlerine karşı temkinli olma, alışveriş yapılan yerin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından verilen onay belgelerinin bulunup bulunmadığı kontrol etme, ve taze kırmızı etin kendine has kokusu ve rengi dışında, alışılmadık bir yapı veya koku hissedildiğinde tüketimden kaçınılmalı ve ilgili kurumlara (Alo 174 Gıda Hattı) bildirilmelidir.

Yasal süreç başlatıldı

Söz konusu işletmelere yönelik idari yaptırımların uygulandığı ve ele geçirilen ürünlerin imha edildiği belirtildi. Olayla ilgili hukuki süreç devam ederken, halk sağlığını tehlikeye atan kişi veya kurumlar hakkında soruşturmanın derinleştirileceği açıklandı.

“Kuraklığa dayanıklı yerli tür”

Kanatlı Buğdayı’nın geniş adaptasyon kabiliyeti sayesinde farklı iklim koşullarında üretilebildiği, bisküvilik un üretiminde kaliteyi koruyan bir yapıya sahip olduğu ifade edildi. Bu özelliğiyle mevcut buğday çeşitlerinden ayrıştığı vurgulandı.

“Tohum üretimi başladı”

2025 üretim sezonunda Orijinal-1 kademe sertifika alan buğday türü için 110 dekar alanda tohumluk üretim ve ekim süreci başlatıldı. Elde edilecek ürünün, sertifikalı tohum üretiminin temelini oluşturacağı belirtildi.

Bu üretimin, ETİ’nin sözleşmeli tarım modeli kapsamında ihtiyaç duyduğu bisküvilik buğdayın yerli kaynaklardan karşılanmasına katkı sağlayacağı kaydedildi.

“Türkiye’de üretim açığına katkı”

ETİ Global CEO’su Ercan Öz, Türkiye’de üretilen buğdayın yalnızca yüzde 3-4’ünün bisküvilik kalite grubunda olduğunu belirterek, Kanatlı Buğdayı’nın bu alandaki açığı azaltacağını söyledi.

Öz, projenin kamu, üniversite ve özel sektör iş birliğiyle geliştirildiğini vurgulayarak, sürdürülebilir ve kaliteli hammadde üretimine katkı sağlayacağını ifade etti.

“20 yıllık Ar-Ge süreci”

Kanatlı Buğdayı’nın geliştirilme süreci 2004 yılında Eskişehir Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde başlatılan çalışmalarla başladı. ETİ, projeye 2016 yılında TÜBİTAK ve TAGEM iş birliğiyle dahil oldu.

Üç yıl süren deneme süreçlerinde buğdayın verim, kalite ve hastalıklara dayanıklılık özellikleri test edildi. Tüm kriterlerde öne çıkan tür “Kanatlı” adıyla tescillendi.

“İsmini kurucudan aldı”

Yeni buğday çeşidi, ETİ’nin kurucusu merhum Firuz Kanatlı’nın ismini taşıyor. Bu isimlendirmede, Kanatlı’nın Eskişehir ve tarımsal araştırmalara yaptığı katkıların etkili olduğu belirtildi.

“Niğde üretimde kritik merkez”

Gürer, Niğde’nin Türkiye’de elma üretiminin önemli merkezlerinden biri olduğunu belirterek, zirai donun üretim üzerinde ciddi kayıplara yol açtığını söyledi. Geçen yıl 650 bin ton üretime karşılık yaklaşık 500 bin tonluk kayıp yaşandığını ifade etti.

“Maliyetler yüzde 40’a yakın arttı”

Elma üreticisi Cemil Acer, gübre, mazot, ilaçlama ve işçilik giderlerinde ciddi artış yaşandığını belirterek maliyetlerin yüzde 40’a yakın yükseldiğini söyledi. Gürer de artan girdi fiyatlarının üretimi doğrudan etkilediğini vurguladı.

“Sigorta sistemi eleştiriliyor”

TARSİM sigortasına yönelik eleştiriler de gündeme geldi. Üretici Acer, yüksek primlere rağmen zararların tam karşılanmadığını ifade ederken, Gürer de sistemin yeniden düzenlenmesi gerektiğini belirtti.

“Don riski sürüyor”

Gürer, nisan ayındaki düşük sıcaklıkların zirai don riskini artırdığına dikkat çekerek üretimde yeni kayıplar yaşanabileceği uyarısında bulundu.

“Fiyat beklentisi 25 lira”

Üretici Acer, 2026 hasat döneminde tarlada elmanın yaklaşık 25 liradan satılmasının makul olacağını belirtirken, pazarda fiyatların 100-150 lira seviyesine kadar çıktığı ifade edildi.

“Aracı zinciri fiyatı katlıyor”

Gürer, üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkına dikkat çekerek ürünün raf fiyatına ulaşana kadar birçok aracıdan geçtiğini ve bu durumun fiyatları artırdığını söyledi.

Tarım sektörünü yakından ilgilendiren önemli bir uyarı yapıldı. Yetkililer, 7–11 Nisan tarihleri arasında Türkiye genelinde etkili olması beklenen zirai don riskine karşı çiftçilerin dikkatli olması gerektiğini açıkladı.Açıklamada, ani sıcaklık düşüşlerinin özellikle meyve bahçeleri, sebze üretim alanları ve yeni ekilen ürünler üzerinde ciddi zararlara yol açabileceği vurgulandı.

Zirai don nedir?

Zirai don, hava sıcaklığının 0°C’nin altına düşmesiyle birlikte bitkilerin dokularında zarar oluşmasına neden olan meteorolojik bir olaydır.Özellikle çiçeklenme ve filizlenme dönemindeki ürünler, zirai dondan en fazla etkilenen tarım ürünleri arasında yer alır.

Zirai don ne zaman etkili olacak?

Meteorolojik değerlendirmelere göre, 7–11 Nisan tarihleri arasında birçok bölgede sıcaklıkların ani şekilde düşmesi bekleniyor.Bu süreçte özellikle gece saatlerinde don olayının etkisini artıracağı öngörülüyor.

Zirai dona karşı ne yapılmalı?

Uzmanlar, zirai don riskine karşı üreticilerin vakit kaybetmeden önlem alması gerektiğini belirtiyor. Öne çıkan yöntemler şu şekilde:

• Sulama: Toprak ve bitki yüzeyinde sıcaklık dengesini korumaya yardımcı olur
• Dumanlama: Bahçelerde duman oluşturarak ısı kaybını azaltır
• Örtüleme: Bitkilerin üzerinin örtülmesiyle doğrudan don etkisi engellenir
• Rüzgar makineleri: Soğuk hava tabakasını dağıtarak don riskini azaltabilir

Bu yöntemler, ürünlerin zarar görmesini önemli ölçüde azaltabilir.

Meteoroloji uyarıları neden önemli?

Yetkililer, Meteoroloji tarafından gönderilen erken uyarı SMS’lerinin ve yerel hava tahminlerinin düzenli olarak takip edilmesi gerektiğini vurguluyor.Ani sıcaklık düşüşlerine karşı zamanında müdahale edilmesi, ürün kaybını önlemek açısından kritik önem taşıyor.

Hangi ürünler risk altında?

Zirai don riskinden en çok etkilenen ürünler arasında:

• Meyve ağaçları (özellikle çiçeklenme döneminde olanlar)
• Sebze üretim alanları
• Yeni ekilen tarım ürünleri

yer alıyor.Bu nedenle üreticilerin özellikle bu alanlarda daha dikkatli olması gerektiği ifade ediliyor.

Üreticilere kritik çağrı

Yapılan açıklamada, zirai donun oluşturabileceği zararları en aza indirmek için tüm üreticilerin gerekli hassasiyeti göstermesi gerektiği belirtildi.Uzmanlar, erken önlem alınmasının hem ürün kaybını hem de ekonomik zararı ciddi ölçüde azaltacağını vurguluyor.

“İsrail’den tohum alınıyor iddiası doğru değil”

Yumaklı, kamuoyunda yer alan iddialara değinerek, “Bu ülkenin üreticilerinin ürettiği tohumların İsrail’den alındığına dair tezviratı yapanlara lütfen hiç kimse kulak asmasın. Bu hiçbir şekilde doğru değildir” ifadelerini kullandı.

Tohum üretimi 1,3 milyon tonu aştı

Türkiye’nin tohum üretiminde önemli bir seviyeye ulaştığını belirten Yumaklı, 2002 yılında 145 bin ton olan üretimin bugün 1 milyon 351 bin tona yükseldiğini söyledi.

Üretilen tohumların yüzde 96’sının Türkiye’de üretildiğini vurguladı.

117 ülkeye tohum ihracatı

Türkiye’nin tarımda güçlü bir üretim altyapısına sahip olduğunu ifade eden Yumaklı, geçen yıl 117 ülkeye tohum ihracatı yapıldığını açıkladı.

“Üretimi artırmak temel hedef”

Tarım politikalarının temelinde üretimi artırmak ve sürdürülebilirliği sağlamak olduğunu belirten Yumaklı, üreticileri desteklemeye devam edeceklerini söyledi.

Son 5 yılda tarımsal projelere 2 milyar liranın üzerinde kaynak ayrıldığını belirten Bakan, 2026 yılı için yaklaşık 500 milyon liralık yeni destek planlandığını açıkladı.

65 bin çiftçiye destek

Yeni projeyle 65 bin çiftçiye destek verilmesi hedeflenirken, 785 bin dekarlık alanda üretim yapılmasının planlandığı ifade edildi.

Projede maliyetin yüzde 75’inin bakanlık, yüzde 25’inin ise üreticiler tarafından karşılanacağı belirtildi.

Yumaklı, Türkiye’nin tarımda sadece üretim değil, markalaşma hedefiyle de ilerlediğini belirterek, yerli üretimin kalitesini artırmayı amaçladıklarını vurguladı.

Küresel gelişmeler sonrası adım atıldı

Bakanlıktan yapılan açıklamada, bölgede yaşanan küresel gerilimlerin tarımsal girdilerde fiyat artışına yol açtığına dikkat çekildi. Bu kapsamda, üreticiyi korumak ve maliyet artışlarını sınırlamak amacıyla yeni düzenlemeye gidildi.

Gübrede vergi sıfırlandı

Karar doğrultusunda, özellikle üre cinsi gübrelerin gümrük vergisi sıfırlanırken, azotlu ve kompoze gübreleri de kapsayan bazı ürün gruplarında aynı uygulamanın devreye alındığı belirtildi.

Amaç: fiyat artışını önlemek

Düzenlemenin temel amacının, gübre arz güvenliğini güçlendirmek ve spekülatif fiyat artışlarının önüne geçmek olduğu ifade edildi.

Bakanlık, üretici ve tüketici refahını korumak için piyasa gelişmelerinin yakından takip edildiğini vurguladı.

“Tedbirler sürecek”

Açıklamada, iç ve dış piyasalardaki gelişmelere göre gerekli adımların atılmaya devam edileceği belirtilerek, tarım sektörünün korunmasına yönelik politikaların sürdürüleceği ifade edildi.

Bazı Gübrelerin Gümrük Vergisine İlişkin İlhalat Rejim Kararında Değişiklik Yapıldı

(03.04.2026) pic.twitter.com/XamwzKxM4s

— T.C. Ticaret Bakanlığı (@ticaret) April 3, 2026

Proje kapsamında hak kazanan üreticilere, TİGEM aracılığıyla küçükbaş hayvan temin edilecek.

Küçükbaş hayvan desteği neleri kapsıyor?

Sunulan küçükbaş hayvan desteği yalnızca hayvan teminiyle sınırlı değil. Program kapsamında:

• 95 dişi + 5 erkek küçükbaş hayvan
• 12 ay bakım ve besleme desteği
• TARSİM sigortalı hayvan teslimi
• Ziraat Bankası hayvancılık kredisi imkânı

gibi destekler sağlanıyor.

Kimler başvurabilir?

Küçükbaş hayvan desteği başvuru şartları da netleşti. Buna göre:

• T.C. vatandaşı ve 18 yaş üstü olmak
• En fazla 105 dişi anaç küçükbaş hayvana sahip olmak
• Aynı haneden tek başvuru yapılması
• Kamu personeli veya tüzel kişi olmamak

İşletmesi olmayanlar da başvurabiliyor. Ancak hak kazananların belirlenen sürede işletme kurması gerekiyor.

Başvurular ne zaman, nereden yapılacak?

Kırsalda Bereket başvuru tarihleri şu şekilde açıklandı:

• Başlangıç: 1 Nisan 2026
• Bitiş: 30 Nisan 2026

Başvurular, İl ve İlçe Tarım ve Orman Müdürlükleri üzerinden yapılacak.

Başvurular nasıl değerlendirilecek?

Başvurular, belirlenen kriterlere göre puanlanacak. Değerlendirmede:

• Genç ve kadın girişimciler
• Tarımsal örgüt üyeliği
• Eğitim ve sertifika durumu
• Mevcut hayvan varlığı

gibi kriterler etkili olacak.

Hayvanlar ne zaman teslim edilecek?

Proje takvimine göre, başvuruların değerlendirilmesinin ardından küçükbaş hayvan teslimi, 2026 yılının ikinci yarısından itibaren başlayacak.Teslim sonrası üreticiler belirli aralıklarla denetime tabi tutulacak.Kırsalda Bereket Küçükbaşa Destek Projesi, hem üretimi artırmayı hem de yeni üreticileri sektöre kazandırmayı hedefliyor. Özellikle küçük ölçekli hayvancılık işletmeleri için önemli bir fırsat olarak öne çıkıyor.

Türkiye Bankalar Birliği Başkanı ve Ziraat Bankası Genel Müdürü Alpaslan Çakar, artan dünya nüfusu, iklim değişikliği ve doğal kaynaklar üzerindeki baskının tarımın stratejik önemini her geçen gün artırdığını belirtti.

Çakar, “Geldiğimiz noktada finansal sistemin ve özellikle bankacılık sektörünün tarımın finansmanında daha güçlü rol alması kaçınılmazdır” dedi.

"Tarım finansmanı kritik hale geldi"

Tarım sektörünün yalnızca üretim değil, küresel ekonomik istikrarın da temel unsurlarından biri haline geldiğini vurgulayan Çakar, sürdürülebilir üretim için güçlü finansman mekanizmalarına ihtiyaç olduğunu ifade etti.

Ziraat Bankası’nın 1 milyonu aşkın müşteriye 895 milyar liralık tarımsal kredi sağladığını belirten Çakar, bankanın sektörde yaklaşık yüzde 70 pazar payına sahip olduğunu söyledi.

"Gıda güvenliği milli mesele"

Yıldız Holding Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO’su Mehmet Tütüncü ise tarım ve gıdanın yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda stratejik bir güç alanı olduğuna dikkat çekti.

Tütüncü, “Gıda arz güvenliği artık sadece ekonomik değil aynı zamanda milli bir sorumluluktur” ifadelerini kullandı.

Türkiye’nin 74 milyar dolarlık sektör hacmi ve 186 ülkeye uzanan ihracat ağıyla tarım ve gıdanın ekonomide kritik bir yer tuttuğunu belirten Tütüncü, bu yapının sürdürülebilirliği için üretimden tedarik zincirine kadar güçlü bir koordinasyon gerektiğini vurguladı.

"Üretim ve fiyat politikası vurgusu"

Albayrak Grubu Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Nurettin Canikli de tarımın insanın hayatta kalmasıyla doğrudan ilgili bir sektör olduğunu belirterek, üretim kadar fiyat politikalarının da kritik olduğunu söyledi.

Türkiye’nin dünya fındık üretiminde lider konumda olduğunu hatırlatan Canikli, bu alanda fiyat politikalarının üretici lehine şekillenmesi gerektiğini ifade etti.

Tahılda yeterlilik %91, mısır ve soyada açık

Toplam tahıl ürünlerinde yurt içi üretimin talebi karşılama oranı yüzde 91,1 olarak hesaplandı.

Buğdayda genel yeterlilik yüzde 104,3 olurken, durum buğdayında bu oran yüzde 202 ile yüksek seviyede gerçekleşti. Diğer buğday türlerinde ise yeterlilik yüzde 92,3 oldu.

Buna karşılık yem ve sanayi açısından kritik ürünlerde düşük oranlar öne çıktı. Arpada yeterlilik yüzde 84,6, mısırda yüzde 73,1, soyada ise yalnızca yüzde 4,2 olarak kaydedildi.

Sebzede üretim talebi aştı

Sebze grubunda Türkiye’nin genel olarak kendine yeterli olduğu görüldü. Toplam sebze ürünlerinde üretimin talebi karşılama oranı yüzde 108,8 olarak hesaplandı.

Sebzeler arasında en yüksek yeterlilik yüzde 116,2 ile sakız kabakta ölçülürken, hıyarda yüzde 115,7, domateste yüzde 112,3 seviyeleri kaydedildi.

Kayısı ve fındıkta dikkat çeken oranlar

Meyveler ve içecek bitkileri grubunda ise bazı ürünlerde çok yüksek yeterlilik oranları dikkat çekti. Kayısı ve zerdalide yeterlilik yüzde 594,9 ile zirve yaptı.

Benzer şekilde fındıkta yüzde 592,5 ile yüksek bir yeterlilik oranı ölçüldü. Sert kabuklu meyvelerde Antep fıstığı yüzde 104,5, kestane yüzde 102,5 ile kendine yeterlilik sınırının üzerinde gerçekleşti.

Turunçgillerde tam yeterlilik

Turunçgiller grubunda yer alan ürünlerin tamamında üretimin talebi karşıladığı görüldü.

• Greyfurt: %271,8
• Mandalina: %142,9
• Limon: %137,3
• Portakal: %122,7

Diğer ürünlerde ise çayda yüzde 96,1, muzda yüzde 80,7, cevizde yüzde 82,8 yeterlilik oranı kaydedildi.

Baklagil ve yağlı tohumlarda karışık tablo

Kuru baklagillerde nohut yüzde 117,5 ile en yüksek yeterliliğe sahip ürün olurken, kuru fasulyede oran yüzde 99,9 ile dengede kaldı.

Yağlı tohumlarda ise dışa bağımlılık devam etti. Pamukta yeterlilik yüzde 96,6, ayçiçeğinde yüzde 63,2, kolzada yüzde 91,5 olarak hesaplandı.

Şeker üretiminde ise yeterlilik oranı yüzde 98,6 olarak kaydedildi.

İlk çağrı nisan ayında yapılacak

Paylaşılan takvime göre IPARD III programı kapsamında ilk çağrı Nisan 2026’da yayımlanacak. Bu çağrı, çiftlik faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi ve iş geliştirme yatırımlarını kapsıyor.

Bu kapsamda özellikle bitkisel üretim, arıcılık ve kırsal turizm gibi alanlarda yapılacak yatırımlar desteklenecek. Program kapsamında bu tedbir için 25 milyon avroluk bütçe ayrıldığı açıklandı.

Başvuruların Nisan–Mayıs döneminde alınması planlanıyor.

Tarım ve gıda yatırımlarına yeni destekler

IPARD III kapsamında ikinci çağrının Mayıs ayında yayımlanacağı duyuruldu. Bu çağrı, tarım ve balıkçılık ürünlerinin işlenmesi ve pazarlanmasına yönelik yatırımları kapsıyor.Bu alanda yapılacak tesis yatırımları için 30 milyon avro destek ayrıldı. Başvuru sürecinin Haziran–Temmuz döneminde gerçekleşmesi planlanıyor.

Çiftlik yatırımları için yeni fırsat

Takvimde yer alan bir diğer çağrı ise Haziran ayında yayımlanacak. Bu çağrı, tarımsal işletmelerin fiziksel varlıklarına yönelik yatırımları kapsayacak.

Çiftlik modernizasyonu, üretim altyapısının güçlendirilmesi ve teknoloji yatırımları gibi projeler bu kapsamda değerlendirilecek. Bu tedbir için 30 milyon avro bütçe ayrıldığı belirtildi.Başvuruların Temmuz–Ağustos döneminde alınması öngörülüyor.

En büyük destek kırsal altyapı yatırımlarına

Program kapsamında en yüksek bütçeli çağrı Temmuz ayında yayımlanacak. Bu çağrı kırsal alanlarda kamu altyapı yatırımlarına yönelik olacak.Kırsal yaşam kalitesini artırmayı hedefleyen bu destek programı için 156 milyon avro kaynak ayrıldığı açıklandı. Başvuru döneminin Ağustos–Kasım ayları arasında gerçekleşmesi planlanıyor.

Kırsal kalkınma için önemli destek programı

IPARD programı, Avrupa Birliği ve Türkiye tarafından ortak finanse edilen kırsal kalkınma destek programı olarak uygulanıyor. Program kapsamında tarım, gıda üretimi, kırsal turizm ve altyapı projelerine hibe destekleri sağlanıyor.

TKDK tarafından yapılan açıklamada, 2026 yılı çağrı takvimi ile birlikte kırsal bölgelerde üretim kapasitesinin artırılması ve yerel ekonomilerin güçlendirilmesinin hedeflendiği ifade edildi. Programdan yararlanmak isteyen yatırımcıların çağrı dönemlerinde başvurularını TKDK üzerinden gerçekleştirebileceği belirtildi.

🗓️ IPARD III 2026 Çağrı Takvimi yayımlandı.

🌱 241 Milyon Avroluk dev hibe desteğiyle, 81 ildeki girişimcilerimizin hayallerini desteklemeye, kırsalın gücüne güç katmaya devam ediyoruz.@tkdkonline pic.twitter.com/wFoxKQerOT

— T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı (@TCTarim) March 16, 2026

Etkinlikte konuşan Ahmet Dursun, “Kahverengi Kokarca İstilası: Çiftçiler Ne Yapmalı?” başlıklı söyleşide zararlının tarımsal üretim üzerindeki etkilerine dikkat çekti.

Dursun, istilacı türün Türkiye’de hızla yayıldığını ve ciddi ekonomik kayıplara yol açtığını belirtti.

300’den fazla bitki türünde zarar potansiyeli

Bilim insanlarına göre kahverengi kokarca, Çin, Japonya, Kore Yarımadası ve Tayvan kökenli bir tür. Türkiye’de ise ilk kez 2017 yılında görüldü.

Bugün zararlı böcek özellikle Karadeniz sahil kuşağında Artvin’den İstanbul’a kadar geniş bir alana yayılmış durumda. Ayrıca Çorum, Tokat, Bursa, Yalova, İzmir ve Adana’da da tespit edildi.

Dursun, zararlının 300’den fazla bitki türünde zarar potansiyeline sahip olduğunu belirterek özellikle şu ürünlerde ciddi kayıplara yol açtığını söyledi:

• Fındık

• Elma

• Armut

• Şeftali

• Kiraz

• Üzüm

• Kivi

• Mısır

• Soya

• Domates

• Biber

Karadeniz Bölgesi’nde 2024 yılında fındık üretiminde yüzde 30-40 oranında zarar bildirildiği ifade edildi.

Samuray arısı biyolojik mücadelede önemli

Dursun, kahverengi kokarca ile mücadelede sadece kimyasal yöntemlerin yeterli olmadığını belirterek biyolojik mücadele yöntemlerinin önemine dikkat çekti.

Zararlının doğal düşmanlarından biri olan ve “samuray arısı” olarak bilinen Trissolcus japonicus türünün yumurtalara parazitlenerek popülasyonu baskıladığını belirten Dursun, biyolojik mücadelenin uzun vadede daha etkili sonuçlar vereceğini söyledi.

Ayrıca üreticilere Eylül–Mart döneminde kışlama alanlarına yönelik mekanik ve kimyasal mücadele yapılması, feromon ve yapışkan tuzakların kullanılması önerildi.

“2030’dan sonra etkisi azalacak”

Prof. Dr. Dursun, kahverengi kokarcanın popülasyonunun önümüzdeki yıllarda artmaya devam edeceğini belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:

“2030’dan sonra etkisi kademeli olarak azalacak. O tarihten itibaren gündemden düşmeye başlayacak çünkü doğal bir denge oluşacak. Bu sayede verdiği zarar da bugünkü seviyelerde olmayacak.”

Dursun ayrıca samuray arılarının özellikle kızıl yonca tarlalarında beslendiğini belirterek bu bitkinin ekim alanlarının artırılmasının zararlıyla mücadelede önemli olduğunu ifade etti.

Program sonunda sülün dağıtıldı

Etkinlik sonunda köyde yaşayan vatandaşlara üniversite tarafından yetiştirilen sülünler damızlık olarak dağıtıldı.

Kolesterol oranı düşük, demir, çinko ve selenyum açısından zengin olan sülünün yeniden üretime kazandırılmasıyla bölgesel kalkınmaya katkı sağlanması hedefleniyor.

Parti numarası olmayan gıdalar piyasaya sunulamayacak

Tebliğe göre, bir gıdanın ait olduğu üretim partisini tanımlayan işaret, harf, sembol veya numara bulunmayan ürünler piyasaya arz edilemeyecek.

Bu uygulama, gıdaların üretim ve dağıtım süreçlerinin daha kolay izlenebilmesi ve olası risk durumlarında ürünlerin hızlı şekilde geri çağrılabilmesi amacıyla getirildi.

Etiketlerde parti veya lot numarası yer alacak

Yeni düzenlemeye göre parti numarası ya da lot işareti gıdanın etiketinde veya ambalajında açık şekilde yer almak zorunda olacak.Parti numarasının diğer işaretlerden ayırt edilebilmesi için genellikle numaranın başında “P” veya “L” harfi bulunacak. Ayrıca bu işaretin kolay okunabilir ve silinmeyecek şekilde yer alması gerekecek.

Bazı gıdalar için istisna getirildi

Tebliğde bazı ürünler için parti numarası zorunluluğuna istisnalar da yer aldı.Örneğin satış noktasında hazır ambalajlı olmayan gıdalar, tüketici talebi üzerine paketlenen ürünler veya ambalaj yüzeyi çok küçük olan gıdalar bu kapsam dışında tutulabilecek.

Üretim veya son tüketim tarihi parti numarası sayılabilecek

Yeni düzenlemeye göre etiket üzerinde üretim tarihi, son tüketim tarihi veya tavsiye edilen tüketim tarihi açık şekilde belirtiliyorsa, bu tarih aynı zamanda parti numarası olarak kullanılabilecek.Ancak bu durumda etiket üzerinde “parti/lot numarası üretim tarihi veya son tüketim tarihidir” ifadesinin yer alması gerekecek.

Gıda işletmeleri kayıt tutmak zorunda

Tebliğ kapsamında gıda üreticileri ve işletmecileri, kullandıkları parti numaralarına ilişkin kayıtları tutmak ve talep edilmesi halinde Tarım ve Orman Bakanlığına sunmakla yükümlü olacak.

Eski tebliğ yürürlükten kaldırıldı

Yeni düzenlemeyle birlikte 2012 yılında yayımlanan ve gıdaların ait olduğu parti numaralarına ilişkin hükümleri içeren eski tebliğ yürürlükten kaldırıldı.Gıda işletmecilerine ise yeni kurallara uyum sağlamaları için 31 Aralık 2026’ya kadar süre tanındı. Bu tarihten sonra tebliğe uygun olmayan gıdaların piyasada bulunmasına izin verilmeyecek.

Lisanslı depo işletmeleri için teminat düzenlemesi

Yayımlanan yönetmelikte lisanslı depo işletmelerine yönelik teminat yükümlülüğüne ilişkin dikkat çeken bir düzenleme yer aldı.

Yeni hükme göre toplam hisselerinin yüzde 51’i veya daha fazlası kamu kurum ve kuruluşları, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları, üst kuruluşlar veya kamu iktisadi teşebbüslerine ait olan lisanslı depo işletmeleri, artırılmış teminat yükümlülüğünden muaf tutulacak.

Geçici maddeye ilişkin süre değişti

Yönetmelikte yapılan değişiklik kapsamında geçici maddede yer alan süre de yeniden düzenlendi.Mevcut düzenlemede yer alan süre ifadesi değiştirilerek uygulamanın 1 Haziran 2026 tarihine kadar geçerli olacağı belirtildi.

Resmî Gazete’de yayımlandı ve yürürlüğe girdi

Resmî Gazete’de yayımlanan yönetmeliğe göre düzenleme yayımlandığı tarihte yürürlüğe girdi.Yönetmelik hükümlerinin uygulanmasından ve yürütülmesinden ise Ticaret Bakanı sorumlu olacak.

Fotoğraf: Ebru Şahin

Ankara Kızılay Karanfil Sokak’ta uzun yıllardır hizmet veren Pala Dayı, çiğ köfteyi sadece bir yiyecek değil, aynı zamanda bir gönül işi olarak görüyor. Eskiden kına ve nişan gibi organizasyonlarda çalışan Pala Dayı, şimdi ise çiğ köfte yaparak geçimini sağlıyor. Müşterilerinin ilgisinden oldukça memnun olan esnaf, “Herkesin köftesi kendine göre güzeldir ama bizim de bir özelliğimiz var” diyerek çiğ köftesinin farkını anlatıyor.

KATKISIZ OLSUN, MÜŞTERİNİN OLSUN!

Pala Dayı’ya göre çiğ köftenin en önemli özelliği doğallığı. Bazı işletmelerde koruyucu ve tatlandırıcı gibi maddeler kullanılabildiğini söyleyen Akın, “Çiğ köftenizi evinizde yapın, günlerce bir şey olmaz. Ama bazı yerlerin çiğ köftesi fabrikadan çıkıyor, içinde koruyucu ve tatlandırıcı var ki bozulmasın. Bizde böyle bir şey yok. Biz günlük yapıyoruz. Bitmezse bile burada kalmaz, mesai arkadaşlarım evlerine götürür” diyen Pala Dayı, her sabah taze çiğ köfte hazırladıklarını ve kendi ürünlerinde katkı maddesi olmadığını vurguladı.

Ürünlerinde patates kullanmadıklarını da özellikle dile getiren Dursun Akın, “Çoğu yer patates katıyor. Biz katmayız. Baharatı, maydanozu, soğanı her şeyi organik kullanıyoruz” dedi.

“SORUMLULUK ALIP YİYENE DÜŞÜYOR”

Karanfil Sokak’ta yoğun ilgi gördüklerini ve çiğ köfte sektöründe bazı sorunlar olduğunu düşündüğünü söyleyen Pala Dayı, “Günde yaklaşık 350 tabak yapıyorum. Biz sağlıklı yapmaya çalışıyoruz, müşteri de bunu biliyor. Kimseye suç atmak istemiyorum ama çiğ köftelerin yüzde 95’inde sıkıntı var. Emin değilseniz dışarıdan almak doğru değil. Satana değil, alıp yiyene de sorumluluk düşüyor”

Çiğ köfte sektöründe bazı sorunlar olduğunu düşündüğünü söyleyen esnaf, kimseyi hedef almak istemediğini ancak tüketicilerin dikkatli olması gerektiğini belirtiyor. “Kimseye suç atmak istemiyorum ama çiğ köftelerin yüzde 95’inde sıkıntı var. Emin değilseniz dışarıdan almak doğru değil. Satana değil, alıp yiyene de sorumluluk düşüyor” ifadelerini kullandı.

“BIYIKSIZ DURAMAM”

“Pala Dayı” lakabıyla tanınmasının arkasında hem memleket kültürü hem de bıyıkları olduğunu söyleyen Akın, “Doğuluyum. Bizim insanımızın çoğu pala bıyıklıdır. Ben de bıyıksız duramam. Herkes bana ‘Pala Dayı’ dedi, adım öyle kaldı. Tanınmamın sırrı sadece bıyıklarım değil bence. Yufka yürekli olduğumu söylerler. Merhamet ve Allah korkusu çok önemli. İnsanlar bunu hissediyor. İlk gelen müşteri de hissediyor, sonra zaten gelmeye devam ediyor” ifadelerini kullandı.

“O ZAMAN DÜNYANIN EN ZENGİN İNSANIYIM”

Müşterilerine sık sık ikramda bulunduğunu ve ekonomik durumu olmayanların da gelip tatmasını isteyen Pala Dayı şöyle konuştu:

Şu an bir dürümü dört kişi bölüşüp yiyebiliyor. Herkese tavsiyem gelsinler, bir çiğ köftemden tatsınlar. Para da istemem. İkram etmeyi seviyorum. İşte o zaman ben dünyanın en zengin insanı oluyorum.

Kızılay’ın yoğun sokaklarından biri olan Karanfil Sokak’ta çiğ köfte tezgâhının başında duran Pala Dayı, hem lezzeti hem de samimiyetiyle Ankara’nın tanınan sokak esnaflarından biri olmayı sürdürüyor.

Destek paketi; temel destek ödemeleri, planlı üretim kapsamında verilen yem bitkileri desteği ve kırsal kalkınma yatırımlarına yönelik destekleri içeriyor. Bakanlık, söz konusu ödemelerin üretimin sürdürülebilirliğini güçlendirmek ve çiftçilerin mali yükünü hafifletmek amacıyla gerçekleştirildiğini belirtti.

TARIM DESTEK ÖDEMELERİ NE ZAMAN YAPILACAK?

Bakanlık tarafından paylaşılan bilgilere göre destek ödemeleri 6 Mart saat 18.00 itibarıyla çiftçilerin hesaplarına yatırılmaya başlandı. Ödemelerin belirli bir takvim çerçevesinde kademeli olarak yapılacağı ifade edildi.

Temel destek ödemelerinde T.C. kimlik numarasının son hanesine göre ödeme sistemi uygulanıyor. Buna göre kimlik numarasının son hanesi “0” olan üreticilerden başlayarak destekler hesaplara aktarılıyor. Diğer üreticilerin ödemeleri ise takip eden günlerde yapılacak.

DESTEK ÖDEMELERİ KİMLERİ KAPSIYOR?

Tarım destek paketinden Türkiye genelinde farklı üretim alanlarında faaliyet gösteren çok sayıda çiftçi yararlanacak. Özellikle bitkisel üretim yapan üreticiler, yem bitkileri yetiştiren çiftçiler ve kırsal kalkınma yatırımı gerçekleştiren üreticiler destek kapsamına alındı.Destek paketi üç ana kalemden oluşuyor. Temel destek kapsamında yaklaşık 9 milyar 583 milyon TL, planlı üretim kapsamında verilen yem bitkileri desteği için 2 milyar 607 milyon TL, kırsal kalkınma yatırımları için ise 120 milyon TL’nin üzerinde ödeme yapılacağı açıklandı.

DESTEKLERİN AMACI NE?

Uzmanlara göre tarımsal destek ödemeleri, üreticilerin özellikle artan girdi maliyetleri karşısında üretime devam edebilmesi açısından kritik önem taşıyor. Bu tür destekler sayesinde hem üretimin devamlılığı sağlanıyor hem de tarımsal üretimde sürdürülebilirlik hedefleniyor.Tarım ve Orman Bakanlığı, üreticilerin yanında olmaya devam edeceklerini vurgulayarak tarım sektörünün güçlendirilmesine yönelik desteklerin süreceğini ifade etti.

👨‍🌾 Üreticimizin gücüne güç katıyor, toprağın bereketini desteklerimizle yarınlara taşıyoruz.

🤝 12 milyar 311 milyon TL tarımsal destek ödemesini yarın çiftçilerimizin hesaplarına aktaracağız.

🌱 Hayırlı ve bereketli olsun. pic.twitter.com/8x7fpW8kLN

— İbrahim Yumaklı (@ibrahimyumakli) March 5, 2026

ANKARA ÜNİVERSİTESİ’NDE AKADEMİ VE SEKTÖR BULUŞACAK

2 Nisan 2026 tarihinde gerçekleştirilecek etkinlik, Ankara Üniversitesi Beşevler Yerleşkesi ANKARAİM Araştırma ve İnovasyon Merkezi Konferans Salonu’nda düzenlenecek. Gün boyu sürecek organizasyonda akademisyenler geliştirdikleri projeleri sektör temsilcileriyle paylaşma fırsatı bulacak.Etkinlik sayesinde araştırmacılar, sanayi temsilcileriyle birebir görüşmeler yaparak yeni Ar-Ge iş birlikleri geliştirme imkânı elde edecek.

AKILLI TARIM VE DİJİTAL ÜRETİM SİSTEMLERİ GÜNDEMDE

Program kapsamında düzenlenecek panellerde tarım teknolojilerinin geleceği farklı başlıklarda ele alınacak. Etkinlikte özellikle şu konular öne çıkacak:

• Akıllı tarım teknolojileri ve dijitalleşme
• Hassas üretim sistemleri
• Sürdürülebilir tarım ve gıda güvenliği
• İklim dirençli üretim modelleri
• Biyoteknoloji ve bitki ıslah teknolojileri

Uzmanlara göre bu başlıklar, geleceğin tarım politikalarının şekillenmesinde kritik rol oynayan alanlar arasında yer alıyor.

PROGRAM AKIŞI AÇIKLANDI

Etkinlik sabah saatlerinde kayıt ve açılış konuşmalarıyla başlayacak. Gün içerisinde gerçekleştirilecek paneller ve ağ kurma toplantılarıyla katılımcılar bilgi paylaşımı ve iş birliği fırsatları yakalayacak.

Programda yer alan başlıca oturumlar şöyle:

• Panel 1: Akıllı Tarım, Dijitalleşme ve Hassas Üretim Sistemleri
• Panel 2: Sürdürülebilir Tarım, Gıda Güvenliği ve İklim Dirençli Üretim
• Panel 3: Genomikten Tarlaya: Biyoteknoloji ve Islah Teknolojileri

Etkinlik gün sonunda yapılacak kapanış konuşmalarıyla tamamlanacak.

Ankara Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi Koordinatörlüğü ve Teknokent tarafından, TÜBİTAK 1503 – Proje Pazarları Destekleme Programı kapsamında düzenlenen “Ankara Üniversitesi Ziraat Teknolojileri ve Sürdürülebilir Tarım Proje Pazarı” ile yenilikçi projeler, akıllı tarım… pic.twitter.com/pvRF6tj9AO

— Ankara Üniversitesi (@AnkaraUni) March 4, 2026

TARIM TEKNOLOJİLERİNDE YENİ İŞ BİRLİKLERİ HEDEFLENİYOR

Ziraat teknolojileri alanında gerçekleştirilen proje pazarları, akademi ile sanayi arasında köprü kuran önemli platformlar arasında yer alıyor. Ankara Üniversitesi tarafından düzenlenecek etkinliğin de araştırmacılar, girişimciler ve sektör temsilcileri arasında yeni iş birliklerinin oluşmasına katkı sağlaması bekleniyor.Tarımda sürdürülebilir üretim ve teknoloji odaklı çözümler geliştirmeyi amaçlayan proje pazarı, Türkiye’de tarım teknolojileri alanındaki inovasyon çalışmalarına da önemli katkılar sunmayı hedefliyor.