Bitki ithalatında denetimler sıkılaşıyor

Yeni yönetmelikle birlikte bitki, bitkisel ürün ve diğer maddelerin Türkiye’ye girişinde üç aşamalı resmi kontrol uygulanacak.

Bu kontroller;

• Belge kontrolü
• Beyan kontrolü
• Bitki sağlığı kontrolü

şeklinde gerçekleştirilecek. Zararlı organizma taşıdığı tespit edilen ürünlerin ülkeye girişine izin verilmeyecek.

Dijital takip sistemi devreye alındı

Yeni sistem kapsamında tüm ithalat ve ihracat işlemleri Bitki Karantinası Kayıt ve Takip Sistemi (BKKTS) üzerinden yürütülecek.Başvuru, kontrol ve bildirim süreçleri dijital ortamda takip edilecek. Böylece ürün hareketleri daha hızlı ve şeffaf şekilde izlenebilecek.

Zararlı organizma tespit edilirse ürün geri gönderilecek

Yönetmeliğe göre karantinaya tabi zararlı organizma, GDO bulaşıklığı veya sahte sertifika tespit edilmesi halinde ürünlerin girişine izin verilmeyecek.Bu ürünler en geç 10 gün içinde ihracatçı ülkeye geri gönderilecek. Bazı durumlarda imha süreci de uygulanabilecek.

Ahşap ambalajlara da yeni kontrol

Uluslararası ticarette kullanılan palet, sandık ve ahşap ambalaj malzemeleri de yeni kurallara dahil edildi.Uluslararası standartlara uygun olmayan ahşap ambalajların Türkiye’ye girişine izin verilmeyecek.

Posta ve kargoyla gelen ürünler de kapsama alındı

Yurt dışından posta veya kargo ile gelen bitki ve bitkisel ürünler de artık bitki sağlığı kontrollerinden geçirilecek.Yetkililer, özellikle zararlı organizmaların ülkeye girişinin önlenmesi amacıyla denetimlerin artırılacağını belirtti. Yeni yönetmelikle birlikte Türkiye’nin tarımsal üretimini korumaya yönelik karantina önlemlerinin daha etkin hale getirilmesi hedefleniyor.

Tarımsal üretimde başta meyve, sebze ve çeşitli tarla ürünlerinde zarar oluşturabilen kahverengi kokarca için mücadelede zamanlamanın belirleyici olduğu ifade edildi.

Nisan ve mayıs ayları kritik önem taşıyor

Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, kahverengi kokarcanın zararlı bahçelere ve tarım alanlarına yayılmadan önce kontrol altına alınmasının büyük önem taşıdığı belirtildi. Özellikle nisan ve mayıs aylarında yapılacak erken mücadele çalışmalarının, zararlının çoğalmasını önlemede etkili olacağı kaydedildi.Uzmanlar, bu dönemde yapılacak saha kontrollerinin üreticiler açısından kritik rol oynadığına dikkat çekiyor.

Mücadelede doğru saatler öne çıkıyor

Bilgilendirmede, ilaçlama ve mücadele faaliyetlerinin günün belirli saatlerinde yapılmasının başarı oranını artırdığı aktarıldı. Zararlının daha aktif olduğu sabah erken saatler ile akşam ve gece saatlerinin mücadele için en uygun zaman dilimleri arasında yer aldığı ifade edildi.Yetkililer, bilinçsiz ilaçlama yerine teknik tavsiyelere uygun uygulamaların tercih edilmesi gerektiğini belirtiyor.

Kışlak alanlar özel önem taşıyor

Bakanlık paylaşımında, kahverengi kokarcanın ev, depo, ahır ve benzeri kapalı alanlarda toplu şekilde barınabildiğine dikkat çekildi. Bu nedenle kışlak alanlarda yapılacak toplu mücadele çalışmalarının zararlı popülasyonunu azaltmada etkili olduğu vurgulandı.Özellikle kırsal bölgelerde yaşayan vatandaşların kapalı alanlarda düzenli kontroller yapmasının önem taşıdığı bildirildi.

Kurumlar arası koordinasyon çağrısı

Tarım ve Orman Bakanlığı, kahverengi kokarca ile mücadelede yalnızca bireysel önlemlerin yeterli olmayabileceğini, yerel yönetimler, tarım müdürlükleri ve üreticilerin koordineli hareket etmesinin başarı çin kritik olduğunu açıkladı.Uzmanlara göre doğru zamanlama, doğru alan seçimi ve koordineli mücadele sayesinde kahverengi kokarcanın tarımsal üretime verdiği zarar önemli ölçüde azaltılabiliyor.

🚨 Kahverengi kokarca kışlaklardan çıkıyor!@TCTarim @ibrahimyumakli pic.twitter.com/Br1eHQuaCv

— Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü (@GidaveKontrolGM) May 5, 2026

Özellikle çocukların yoğun olarak tükettiği ürünlerde ortaya çıkan bu durum, gıda otoritelerini harekete geçirdi. Tüketicilere, ellerindeki ürünlerin parti numaralarını kontrol etmeleri ve şüpheli ürünleri kesinlikle tüketmemeleri konusunda kritik uyarılar yapıldı.

Salmonella belirtileri nelerdir ve kimler risk altında?

Bakterinin tespit edilmesinin ardından uzmanlar, gıda zehirlenmesine karşı vatandaşları bilgilendirdi. Salmonella bakterisi vücuda girdiğinde genellikle şu semptomlarla kendini gösteriyor:

Tüketimden kısa süre sonra başlayan sindirim sistemi bozuklukları, vücudun enfeksiyona karşı verdiği bağışıklık tepkisi ve karın ağrısı ve ishal ile seyreden klinik tablo.

Özellikle bağışıklık sistemi zayıf olan bireyler, yaşlılar ve küçük çocuklar için bu durumun hayati risk taşıyabileceği vurgulanıyor.

Tarım ve Orman Bakanlığı, kırsal kalkınma yatırımlarını desteklemek amacıyla yeni dönem başvurularının başladığını duyurdu. Resmi açıklamaya göre, yatırımcılara geniş kapsamlı hibe desteği sağlanacak.Program kapsamında, farklı alanlarda yapılacak projelere önemli oranlarda finansman desteği sunulması hedefleniyor.

Kırsal kalkınma hibe desteği ne kadar 2026?

Yeni dönemde, 100 bin TL ile 30 milyon TL arasındaki projelere %50 ile %70 arasında hibe desteği verilecek. Destek tutarları proje büyüklüğüne ve türüne göre değişiklik gösterecek.

Kırsal kalkınma destekleri kimlere veriliyor?

Destek programı özellikle:

• Kadın girişimciler
• Genç yatırımcılar
• Aile işletmeleri
  başta olmak üzere kırsalda üretim yapmak isteyen tüm yatırımcılara açık olacak.

Hangi projeler destekleniyor?

Program kapsamında şu alanlardaki yatırımlar desteklenecek:

• Akıllı tarım uygulamaları
• Modern seralar
• Hayvansal ve bitkisel üretim
• Tarımsal üretim tesisleri (ahır, ağıl vb.)
• Yenilenebilir enerji yatırımları (güneş, rüzgar, biyogaz)
• Modern sulama sistemleri
• Ürün işleme projeleri

Başvuru tarihleri ne zaman?

Başvurular 29 Nisan 2026 itibarıyla başladı. Son başvuru tarihi ise 12 Haziran 2026 olarak açıklandı.

Başvuru nasıl yapılır?

Adaylar başvurularını kirsalkalkinma.tarimorman.gov.tr adresi üzerinden gerçekleştirebiliyor. Detaylı bilgiye ayrıca il ve ilçe Tarım ve Orman Müdürlüklerinden ulaşılabiliyor.Tarım ve Orman Bakanlığı, programla birlikte kırsalda üretimi artırmayı, istihdamı güçlendirmeyi ve sürdürülebilir kalkınmayı desteklemeyi hedefliyor.

Aynı senaryo, aynı risk

Bölge sakinleri ve tüketiciler, aynı şehirde bu tür olayların tekrarlanmasının ciddi bir güvenlik açığı olduğunu belirterek endişelerini dile getiriyor. Uzmanlar, "yine aynı şehir, yine aynı skandal" olarak nitelendirilen bu durumun, sadece bir suç değil, aynı zamanda halk sağlığına yönelik büyük bir tehdit olduğunun altını çiziyor. Denetimlerin sıkılaştırılmasına rağmen, fırsatçıların yasal boşlukları kullanarak "merdiven altı" üretim yapmaya devam etmesi dikkat çekiyor.

Tüketiciler nelere dikkat etmeli?

Yaşanan bu gelişme sonrası uzmanlar, özellikle dışarıdan alınan et ve et ürünlerinde tüketicilerin şu noktalara dikkat etmesini öneriyor:

Piyasa değerinin çok altında satılan et ve et ürünlerine karşı temkinli olma, alışveriş yapılan yerin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından verilen onay belgelerinin bulunup bulunmadığı kontrol etme, ve taze kırmızı etin kendine has kokusu ve rengi dışında, alışılmadık bir yapı veya koku hissedildiğinde tüketimden kaçınılmalı ve ilgili kurumlara (Alo 174 Gıda Hattı) bildirilmelidir.

Yasal süreç başlatıldı

Söz konusu işletmelere yönelik idari yaptırımların uygulandığı ve ele geçirilen ürünlerin imha edildiği belirtildi. Olayla ilgili hukuki süreç devam ederken, halk sağlığını tehlikeye atan kişi veya kurumlar hakkında soruşturmanın derinleştirileceği açıklandı.

“Kuraklığa dayanıklı yerli tür”

Kanatlı Buğdayı’nın geniş adaptasyon kabiliyeti sayesinde farklı iklim koşullarında üretilebildiği, bisküvilik un üretiminde kaliteyi koruyan bir yapıya sahip olduğu ifade edildi. Bu özelliğiyle mevcut buğday çeşitlerinden ayrıştığı vurgulandı.

“Tohum üretimi başladı”

2025 üretim sezonunda Orijinal-1 kademe sertifika alan buğday türü için 110 dekar alanda tohumluk üretim ve ekim süreci başlatıldı. Elde edilecek ürünün, sertifikalı tohum üretiminin temelini oluşturacağı belirtildi.

Bu üretimin, ETİ’nin sözleşmeli tarım modeli kapsamında ihtiyaç duyduğu bisküvilik buğdayın yerli kaynaklardan karşılanmasına katkı sağlayacağı kaydedildi.

“Türkiye’de üretim açığına katkı”

ETİ Global CEO’su Ercan Öz, Türkiye’de üretilen buğdayın yalnızca yüzde 3-4’ünün bisküvilik kalite grubunda olduğunu belirterek, Kanatlı Buğdayı’nın bu alandaki açığı azaltacağını söyledi.

Öz, projenin kamu, üniversite ve özel sektör iş birliğiyle geliştirildiğini vurgulayarak, sürdürülebilir ve kaliteli hammadde üretimine katkı sağlayacağını ifade etti.

“20 yıllık Ar-Ge süreci”

Kanatlı Buğdayı’nın geliştirilme süreci 2004 yılında Eskişehir Geçit Kuşağı Tarımsal Araştırma Enstitüsü’nde başlatılan çalışmalarla başladı. ETİ, projeye 2016 yılında TÜBİTAK ve TAGEM iş birliğiyle dahil oldu.

Üç yıl süren deneme süreçlerinde buğdayın verim, kalite ve hastalıklara dayanıklılık özellikleri test edildi. Tüm kriterlerde öne çıkan tür “Kanatlı” adıyla tescillendi.

“İsmini kurucudan aldı”

Yeni buğday çeşidi, ETİ’nin kurucusu merhum Firuz Kanatlı’nın ismini taşıyor. Bu isimlendirmede, Kanatlı’nın Eskişehir ve tarımsal araştırmalara yaptığı katkıların etkili olduğu belirtildi.

“Niğde üretimde kritik merkez”

Gürer, Niğde’nin Türkiye’de elma üretiminin önemli merkezlerinden biri olduğunu belirterek, zirai donun üretim üzerinde ciddi kayıplara yol açtığını söyledi. Geçen yıl 650 bin ton üretime karşılık yaklaşık 500 bin tonluk kayıp yaşandığını ifade etti.

“Maliyetler yüzde 40’a yakın arttı”

Elma üreticisi Cemil Acer, gübre, mazot, ilaçlama ve işçilik giderlerinde ciddi artış yaşandığını belirterek maliyetlerin yüzde 40’a yakın yükseldiğini söyledi. Gürer de artan girdi fiyatlarının üretimi doğrudan etkilediğini vurguladı.

“Sigorta sistemi eleştiriliyor”

TARSİM sigortasına yönelik eleştiriler de gündeme geldi. Üretici Acer, yüksek primlere rağmen zararların tam karşılanmadığını ifade ederken, Gürer de sistemin yeniden düzenlenmesi gerektiğini belirtti.

“Don riski sürüyor”

Gürer, nisan ayındaki düşük sıcaklıkların zirai don riskini artırdığına dikkat çekerek üretimde yeni kayıplar yaşanabileceği uyarısında bulundu.

“Fiyat beklentisi 25 lira”

Üretici Acer, 2026 hasat döneminde tarlada elmanın yaklaşık 25 liradan satılmasının makul olacağını belirtirken, pazarda fiyatların 100-150 lira seviyesine kadar çıktığı ifade edildi.

“Aracı zinciri fiyatı katlıyor”

Gürer, üretici ile tüketici arasındaki fiyat farkına dikkat çekerek ürünün raf fiyatına ulaşana kadar birçok aracıdan geçtiğini ve bu durumun fiyatları artırdığını söyledi.

Tarım sektörünü yakından ilgilendiren önemli bir uyarı yapıldı. Yetkililer, 7–11 Nisan tarihleri arasında Türkiye genelinde etkili olması beklenen zirai don riskine karşı çiftçilerin dikkatli olması gerektiğini açıkladı.Açıklamada, ani sıcaklık düşüşlerinin özellikle meyve bahçeleri, sebze üretim alanları ve yeni ekilen ürünler üzerinde ciddi zararlara yol açabileceği vurgulandı.

Zirai don nedir?

Zirai don, hava sıcaklığının 0°C’nin altına düşmesiyle birlikte bitkilerin dokularında zarar oluşmasına neden olan meteorolojik bir olaydır.Özellikle çiçeklenme ve filizlenme dönemindeki ürünler, zirai dondan en fazla etkilenen tarım ürünleri arasında yer alır.

Zirai don ne zaman etkili olacak?

Meteorolojik değerlendirmelere göre, 7–11 Nisan tarihleri arasında birçok bölgede sıcaklıkların ani şekilde düşmesi bekleniyor.Bu süreçte özellikle gece saatlerinde don olayının etkisini artıracağı öngörülüyor.

Zirai dona karşı ne yapılmalı?

Uzmanlar, zirai don riskine karşı üreticilerin vakit kaybetmeden önlem alması gerektiğini belirtiyor. Öne çıkan yöntemler şu şekilde:

• Sulama: Toprak ve bitki yüzeyinde sıcaklık dengesini korumaya yardımcı olur
• Dumanlama: Bahçelerde duman oluşturarak ısı kaybını azaltır
• Örtüleme: Bitkilerin üzerinin örtülmesiyle doğrudan don etkisi engellenir
• Rüzgar makineleri: Soğuk hava tabakasını dağıtarak don riskini azaltabilir

Bu yöntemler, ürünlerin zarar görmesini önemli ölçüde azaltabilir.

Meteoroloji uyarıları neden önemli?

Yetkililer, Meteoroloji tarafından gönderilen erken uyarı SMS’lerinin ve yerel hava tahminlerinin düzenli olarak takip edilmesi gerektiğini vurguluyor.Ani sıcaklık düşüşlerine karşı zamanında müdahale edilmesi, ürün kaybını önlemek açısından kritik önem taşıyor.

Hangi ürünler risk altında?

Zirai don riskinden en çok etkilenen ürünler arasında:

• Meyve ağaçları (özellikle çiçeklenme döneminde olanlar)
• Sebze üretim alanları
• Yeni ekilen tarım ürünleri

yer alıyor.Bu nedenle üreticilerin özellikle bu alanlarda daha dikkatli olması gerektiği ifade ediliyor.

Üreticilere kritik çağrı

Yapılan açıklamada, zirai donun oluşturabileceği zararları en aza indirmek için tüm üreticilerin gerekli hassasiyeti göstermesi gerektiği belirtildi.Uzmanlar, erken önlem alınmasının hem ürün kaybını hem de ekonomik zararı ciddi ölçüde azaltacağını vurguluyor.

“İsrail’den tohum alınıyor iddiası doğru değil”

Yumaklı, kamuoyunda yer alan iddialara değinerek, “Bu ülkenin üreticilerinin ürettiği tohumların İsrail’den alındığına dair tezviratı yapanlara lütfen hiç kimse kulak asmasın. Bu hiçbir şekilde doğru değildir” ifadelerini kullandı.

Tohum üretimi 1,3 milyon tonu aştı

Türkiye’nin tohum üretiminde önemli bir seviyeye ulaştığını belirten Yumaklı, 2002 yılında 145 bin ton olan üretimin bugün 1 milyon 351 bin tona yükseldiğini söyledi.

Üretilen tohumların yüzde 96’sının Türkiye’de üretildiğini vurguladı.

117 ülkeye tohum ihracatı

Türkiye’nin tarımda güçlü bir üretim altyapısına sahip olduğunu ifade eden Yumaklı, geçen yıl 117 ülkeye tohum ihracatı yapıldığını açıkladı.

“Üretimi artırmak temel hedef”

Tarım politikalarının temelinde üretimi artırmak ve sürdürülebilirliği sağlamak olduğunu belirten Yumaklı, üreticileri desteklemeye devam edeceklerini söyledi.

Son 5 yılda tarımsal projelere 2 milyar liranın üzerinde kaynak ayrıldığını belirten Bakan, 2026 yılı için yaklaşık 500 milyon liralık yeni destek planlandığını açıkladı.

65 bin çiftçiye destek

Yeni projeyle 65 bin çiftçiye destek verilmesi hedeflenirken, 785 bin dekarlık alanda üretim yapılmasının planlandığı ifade edildi.

Projede maliyetin yüzde 75’inin bakanlık, yüzde 25’inin ise üreticiler tarafından karşılanacağı belirtildi.

Yumaklı, Türkiye’nin tarımda sadece üretim değil, markalaşma hedefiyle de ilerlediğini belirterek, yerli üretimin kalitesini artırmayı amaçladıklarını vurguladı.

Küresel gelişmeler sonrası adım atıldı

Bakanlıktan yapılan açıklamada, bölgede yaşanan küresel gerilimlerin tarımsal girdilerde fiyat artışına yol açtığına dikkat çekildi. Bu kapsamda, üreticiyi korumak ve maliyet artışlarını sınırlamak amacıyla yeni düzenlemeye gidildi.

Gübrede vergi sıfırlandı

Karar doğrultusunda, özellikle üre cinsi gübrelerin gümrük vergisi sıfırlanırken, azotlu ve kompoze gübreleri de kapsayan bazı ürün gruplarında aynı uygulamanın devreye alındığı belirtildi.

Amaç: fiyat artışını önlemek

Düzenlemenin temel amacının, gübre arz güvenliğini güçlendirmek ve spekülatif fiyat artışlarının önüne geçmek olduğu ifade edildi.

Bakanlık, üretici ve tüketici refahını korumak için piyasa gelişmelerinin yakından takip edildiğini vurguladı.

“Tedbirler sürecek”

Açıklamada, iç ve dış piyasalardaki gelişmelere göre gerekli adımların atılmaya devam edileceği belirtilerek, tarım sektörünün korunmasına yönelik politikaların sürdürüleceği ifade edildi.

Bazı Gübrelerin Gümrük Vergisine İlişkin İlhalat Rejim Kararında Değişiklik Yapıldı

(03.04.2026) pic.twitter.com/XamwzKxM4s

— T.C. Ticaret Bakanlığı (@ticaret) April 3, 2026